China's South China Sea dispute: Dhe growing Sino-American competition in the Asia-Pacific (1945-2017)

Son 40 yılda dünya tarihindeki en büyük önemli ekonomik gelişim mucizelerinden birisini gerçekleştirerek 2018 itibari ile ABD'den sonra Dünya'nın en büyük ikinci ekonomisi haline gelmiş olan Çin, bu dönem elde ettiği ekonomik kazanımları kullanarak geçmişte olduğu gibi bir kez daha bölgesindeki başat güç haline gelmeyi hedeflemektedir. Çin "Büyük Strateji" olarak da adlandırılan bu hedefine ulaşmak için bölgesel bir güçten süper güce dönüşüm süreci ile ilgili adımlarını son 10 yılda hızlandırmıştır. Bunun kaçınılmaz bir sonucu olarak Pekin yönetimi yükselen yeni bir güç olarak ortaya çıkan ihtiyaçlarını karşılamak için kendi bölgesindeki siyasi, ekonomik ve güvenlik yapısını değiştirme girişimlerine başlamıştır. Bu durum hâlihazırda bölgeye hakim olan ve ABD tarafından 2. Dünya Savaşı sonrası inşa edilen yapının değiştirilmesi anlamına gelmektedir. Bu bağlamda Pekin yönetiminin son yıllarda Güney Çin Denizi'nin tartışmalı sularında başlattığı suni inşa adası, tek taraflı deniz ve hava sahası ilanı ve petrol sondaj çalışmaları gibi eylemleri bölgedeki dengeleri Çin lehine değiştirme potansiyeline sahip oldukça tartışmalı ve tehlikeli adımlar olarak kabul edilmektedir. Çin için Güney Çin Denizi bugün ABD'nin bölgedeki ve daha geniş boyutta Asya-Pasifikteki hakimiyetine meydan okuduğu bir test alanı haline gelmiştir. Bu durum Güney Çin Denizini her an ABD ve Çin arasında geniş çaplı bir askeri çatışma başlatma potansiyeline sahip bir fiili çatışma bölge haline getirmiştir. Pekin Yönetiminin bölgedeki hak iddialarını kabul ettirmesi ve belirlediği hedeflere ulaşması Çin için yeni bir süper güç adayı olarak ilk gerçek test olacaktır. Bu bağlamda Çin'in hedeflerinde başarılı olup olmaması sadece Güney Çin Denizi için değil Asya-Pasifik bölgesinin siyasi, ekonomik ve güvenlik yapısının geleceği açısından da belirleyici olacaktır. Bu çalışma Pekin yönetiminin ABD'nin Asya-Pasifik bölgesindeki hâkimiyetine meydan okuyan siyasi, ekonomik ve askeri girişimlerini analiz ederken aynı zamanda Çin'in Güney Çin Denizinde eylem ve stratejilerinin Çin'in bölgedeki güvenlik yapısını yeniden şekillendirme girişimleri ile nasıl örtüştüğünü incelemektedir. Bu çalışmada ayrıca Çin'in Güney Çin Denizindeki hak iddiaları bu konu ile ilgili olarak günümüzde en geçerli uluslararası hukuki organ sayılan UNCLOS açısından incelenmektedir. Buna ek olarak çalışmada Çin ve diğer bölge devletleri ve ABD arasında artan potansiyel tehdit seviyeleri ölçebilmek adına Stephen Walt'ın "Tehdit Algılama Teorisini" temel alarak bu çalışma için oluşturulmuş olan matematiksel bir formül da kullanılmakta ve Çin'in bölgedeki eylemlerinin bölge devletleri arasındaki tehdit algısını nasıl etkilediği incelenmeye çalışılmaktadır. Son olarak da bu çalışma bölgesel devletlerin ve daha önemli olarak ABD'nin Çin'in Güney Çin Denizindeki eylemlerine ve stratejilerine nasıl tepki verdikleri 'Çevreleme' ve 'Yeniden Dengeleme' gibi stratejiler üzerinden analiz edilmekte ve bu politikaların ABD'nin hâlihazırda bölgedeki ve Asya-Pasifikteki hakimiyeti ve Çin'in bölgedeki başat güç olma hedefleri açısından etkileri ve önemi incelenmektir.