Gelişmiş istatistiksel yöntemlerle fiyat promosyonlarının talebe etkilerinin ölçülmesi

Fiyat promosyonları pazarlama ve fiyatlandırma stratejilerinde sıklıkla kullanılan önemli bir araçtır. Bu nedenle fiyat promosyonlarının talebe etkisinin anlaşılması ve ölçülmesi oldukça ilgi çekicidir. Bu çalışmada talebi Poisson dağılan bir rassal değişken olarak modelledik ve mikroekonomideki üssel talep fonksiyonundan yararlanarak talep üzerindeki, fiyat, yıllık mevsimsellik, haftanın günleri, rekabet gibi etkileri inceleyen bir model geliştirdik. Ayrıca gerekli olan datayı ürettik ve farklı data setlerimizi çalışmamızda kullandık. Temel amacımız fiyat promosyonlarının talep üzerindeki etkilerini ölçmek ve talebi tahmin etmek olduğundan başta Poisson regresyonu olmak üzere genelleştirilmiş lineer modellerden yararlandık. GLM, bağımlı rassal değişkenleri tahmin edici değişkenlerin lineer kombinasyonu olarak ilişkilendirmede kullanılan yöntemlerin genel adıdır. Bir çeşit GLM olan Poisson regresyonu ise Poisson dağılan bağımlı değişkenler söz konusu olduğunda kullanılır. Çalışmamızda gördük ki GLM, fiyat promosyonlarının talebe olan etkilerini ölçmede oldukça yararlıdır. Eğer günlük talep küçük ise Poisson regresyonu kullanılmalıdır, aksi takdirde yerine basit regresyon da kullanılabilir. Sonuçların eldeki dataya ve gözlem sayısına çok bağlı olduğunu tespit ettik. Fiyattaki %20'lik düşüşün talebi % 18 civarında arttırdığını gözlemledik. Bağımsız değişkenlerin birbiri ile etkileşimleri olmadığı varsayımımızı AIC-Kriteri kullanarak test ettik ve en basit modelin en düşük AIC değeri ile en iyi model olduğunu bulduk. Güvenilir ve kullanılabilir gerçek datanın varlığında bu tezde önerdiğimiz modellerin promosyonların talebe etkisini ölçmede kullanabileceğimizi gördük. Bu modellerin promosyon planlamada, promosyon etkilerinin tahmin edilmesinde ve kar maksimizasyonu konularında kullanılabileceği sonucuna vardık.