HOMOJEN VE HETEROJEN İLERİ OKSİDASYON SİSTEMLERİ İLE BOYAR MADDE GİDERİMİ

Bu çalışmada azo grubuna ait Basic Blue 9 (BB9) ve Direct Blue 71 (DB71) boyar maddelerin homojen ve heterojen İleri Oksidasyon Prosesleri (İOP) ile parçalanabilirliği incelenmiştir. Fenton oksidasyonu ile yapılan çalışmalarda her iki boyar maddede optimum şartlarda BB9 için %99,8 renk, %90,9 KOİ, DB71 için ise %94 renk, %50,7 KOİ giderim verimleri elde edilmiştir. Fenton-benzeri oksidasyonda ise yine optimum şartlarda BB9 için %99 renk, %84,6 KOİ, DB71 için ise hem renk hem de KOİ verimleri %100 olarak bulunmuştur. Buna ilaveten birinci ve ikinci derece ile Behnajady-Modirshahla-Ghanbery(BMG) kinetik modelleri uygulanmış ve iyi sonuçlar BMG kinetik modeliyle elde edilmiştir. Homojen İOP yöntemlerinden olan ultrases (US) ile DB71 boyar maddesinin 20 kHz frekansta farklı dalga genliğindeki parçalanabilirliği Feo ilave edilerek araştırılmıştır. Feo ile yapılan US çalışmasında optimum şartlarda 50 mgL-1 DB71 için %91,2 renk %97,2 TOK giderimi elde edilmiştir. Ayrıca en yüksek giderimin elde edildiği dalga genliğinde ortama farklı katalizörler de (Cuo, ZnO, TiO2, aktif karbon (AC), tersiyer butil alkol (t-butanol)) ilave edilerek etkinliği araştırılmıştır. Optimum şartların sağlandığı ZnO, TiO2 ve AC ile yapılan çalışmalarda 100 mgL-1 DB71 için sırasıyla %100, 73,8 ve 78,1, Cuo ve butanol ile yapılan çalışmalarda ise 50 mgL-1 DB71 için sırasıyla %58 ve %48,4 renk giderim verimleri elde edilmiştir. DB71 boyar maddesi için farklı katalizörlerin (Fe+2, Feo, Cuo,ZnO, TiO2, AC, t-butanol) etkinliği sono-, foto- ve sonofotokatalitik oksidasyon prosesleri için araştırılmıştır. Sono- ve fotokatalitik oksidasyonlarda t-butanol hariç en yüksek giderme verimi US/katalizör/H2O2 ve UV/katalizör/H2O2 uygulamalarında elde edilmiştir. Ayrıca heterojen sistemlere uygulanan Langmuir-Hinshelwood kinetik modeli sono-, foto- ve sonofotokatalitik oksidasyon proseslerinde her iki boyar madde için denenmiş ve başarıyla temsil ettiği görülmüştür.