Local participation and social capital in women's development projects:influence of external versus internal financing on NGOs in Turkey

Sürdürelebilir kalkınma bir çok uzman için çözümü zor bir sorun olmuştur. Kalkınma çalışmalarının sosyal boyutu son yıllarda önem kazanmıştır. Bu bağlamda, sivil toplum ve sosyal sermaye kavramları yoğun bir biçimde tartışılıp daha fazla incelenirken ülkelere özel veriye dayalı çalışma sayısı azdır. Bu nedenle, bu tez Türkiye'de kadınların kalkınma projelerinde yerel katılım ve sosyal sermaye üzerine yoğunlaşmıştır. Bu çalışmadaki araştırma sorusu: Türkiye'deki sivil toplum örgütlerinin (STÖ) kadınların kalkınma projelerinin yurtiçi ya da yurtdışı kaynaklardan finanse edilmesi yerel katılımı nasıl etkilemektedir?Kadınların kalkınma projelerinde finans kaynaklarının yerel katılımdaki rolünü incelemek amaciyla kalkınma, sivil toplum, kadınlar-kalkınma ile sosyal sermaye üzerine teorik tartışmalarda, yerel katılımın sürdürelebilir kalkınma ve ilgili projelerin kadınların güçlendirilmesi için önemi değerlendirilmiştir. Ayrıca, Türkiye'deki kadın STÖ'lerinin çalışmaları ve gelişimini açıklamak amacıyla sivil toplum ve kadın hareketlerinin Türkiye'deki tarihi genel olarak verilmiştir. Örneklem, yurtiçi ve yurtdışı kaynaklardan finans edilen kadınların kalkınma projeleri ile finans sağlayan kuruluşlardan seçilmiştir.Bu çalışmadaki temel varsayım, yerel katılımın sosyal sermayeyi kullanılabilir kıldığıdır. Kadınlar, STÖ'lerin projelerinin uygulama ve denetleme dahil tüm safhalarında yapabilir ve aktif katılımcılar olarak algılanmalıdır. Bu bağlamda STÖ'lerin ve finans sağlayan yerel kuruluşların, bunların yapısına özgü yerel kaynaklardan ortaya çıkan özgün bilgiden dolayı yerel katılımı daha çok kullanmaları beklenmektedir. Fakat, araştırma sonuçları bu öngörüyü yeterli biçimde desteklememektedir. Projenin finansı başvurularındaki katılım şartına rağmen, hem yurtiçi hem de yurtdışından finans sağlayan projelerin yöneticilerinin/idarecilerinin katılımı bir şart olarak algılamadıkları gözlenmiştir. Yurtiçi ve yurtdışı kaynaklardan finanse edilen projelerin hiç biri önemli ölçüde yerel katılımla gerçekleştirilmemiştir.Araştırmanın sonuçlarına gore katılıma yer veren yaklaşım, STÖ'ler ve finans sağlayan kuruluşların söylemlerinin bir parçası olmakla beraber, uygulamada yerel katılıma nadiren yer verilmiştir. Örneklemdeki projelerde yerel katılım yeterince kullanılmadığı için sosyal sermaye, kadınların kendi tercih ettikleri kalkınma programlarının aktif sahipleri olarak güçlenmelerine olanak vermemiştir. Bu nedenle, Türkiye'de kadınları birbirine bağlayan ve köprü kuran sosyal sermaye üzerine daha çok araştırma yapılması gerekmektedir. Sonuç olarak, Türkiye'de kalkınmada kadının/cinsiyetin yeri kapsamında çalışan uygulayıcıların bu benzersiz kaynağı etkin kullanmamaları oldukca şaşırtıcıdır.