Karışık donörlü yeni ftalosyoninlerin sentezi ve kompleks formasyonlarının incelenmesi

ÖZET Simetrik yapıda makrobisiklik grup içeren flalosyanini (4) elde etmek amacıyla 6,7,8,9,15, 16,17,18-oktahidrodibenzo[f,m][l,4,8,ll]ditiyadiazasiklotetradesin (1) ve l,2-bis(2-iyodo- etilmerkapto)-4,5-disyanobenzen (2)' in reaksiyonundan başlangıç maddeleri olarak 7,8- disyano-4,ll,22,23-tetratiya-l,14-diazapentasiklo-[12.10.10. 05-10.0uwl.02W,]-tetratrikDiıta-5,7, 12,1 9,20,2 1,28,30,32-nonan (3) ve ayrıca bir izoindolin türevi (5) sentezlendi. Bu ftalosyanin (4), uygun metal tuzu kullanılmak suretiyle tetrakis makrobisiklik ftalosyaninato Ni(II) kompleksinin (8) eldesinde kullanıldı. Diğer yandan, iki nitro ve iki makrobisiklik grup ihtiva eden çapraz-substitue ftalosyanin (6), THF'li ortamda trietilamin, hidrokinon, ve sodyum metoksitin varlığında izoindolin türevi (3) ve 6-nitro-l,3,3-trikIoroizoindoleninin kondenzas- yonundan sentezlendi. Zn (II) ftalosyaninato (7), riflaks ortamında uygun metal tuzu ve çapraz- substitue ftalosyaninin kondenzasyonu ile elde edildi. Bu yeni bileşiklerin yapıları, elementel analiz, İR, lH ve 13C-NMR, UV-VIS ve kütle spektroskopisi yöntemleri ile aydınlatılmıştır. Anahtar Kelimeler: Makrosiklik, makrobisiklik, ftalosyanin, çapraz-substitue ftalosyanin, metal ftalosyaninler, aggregasyon. Ytt ıı.u,. YÜKSEKÖĞRETİM KURÎTLS3