Tarımsal topraklarda tuz birikimine dayalı birleştirilmiş mekanizmaların sayısal modellenmesi

Sodisite, toprak özellikleri ve mahsul verimi üzerinde olumsuz etkisi olan tarım toprakları için yaygın ve önemli bir tehdittir. Bu çevresel tehlikenin altında yatan ana süreçler, yüksek buharlaşma oranları ile birlikte tuzlu yeraltı suyunun sulama için kullanılması nedeniyle toprakta aşırı sodyum iyonlarının birikmesidir. Bu durum doğal olarak kurak ve yarı kurak bölgelerdeki tarım topraklarını bu riske sokmakta ve bu nedenle arkasındaki mekanizmaları anlamak önem kazanmaktadır. Sorunu anlamak ve modellemek için çok sayıda çalışma olmasına rağmen, birleştirilmiş süreçlerin ayrıntılı bir modellemesi, farklı mekanizmalar ve bunların etkileşimleri hakkında daha fazla bilgi sağlayabilir. Modele dahil edilen ana süreçler, sıvı ve buhar su akışı, çözünen taşınımı ve sorpsiyon, ısı akışı ve evapotranspirasyon değerlendirmesini içerir ve buna göre, açık bir sonlu farklar yöntemi kullanılarak sayısal bir tek boyutlu model kodu geliştirilmiştir. Model, Türkiye'nin önemli bir tarım bölgesi olan ve son yıllarda artan kuraklık ile sodisite riski altında olan Konya Kapalı Havzası'ndan alınan mahsul ve meteorolojik verilerle bir dizi farklı duruma uygulanmıştır. Toprak sodisitesinin değerlendirilmesinde test edilen faktörler, sulama suyu kalitesi, ürün tipi ve iklim değişikliğidir. Bu tür hesaplamalar sırasında ısı ve buhar taşınımının dahil edilmesinin önemi sunulmuş ve tartışılmıştır.