Biruni University
Enstitü

Sosyal Bilimler Enstitüsü

Biruni University

33

Arşivlenen Tez

0

DOI Atanmış

0%

DOI Oranı

Arşivlenen Tez

10 Tez
Yüksek LisansAçık ErişimTR

Faaliyet tabanlı maliyetleme yönteminin tekstil üretim işletmesinde uygulanması; Denizli ili örneği

Teknolojik gelişmeler, ürünlerin maliyet bileşiminde değişikliklere yol açarak daha yüksek dolaylı maliyetlere ve daha düşük doğrudan işçilik maliyetlerine doğru bir kaymaya neden olmuştur. Fiyatlandırma kararlarını verirken, yöneticiler kesin maliyet bilgilerine giderek daha fazla değer vermektedir. Gelişen teknolojilerin etkisiyle ortaya çıkan Faaliyet Tabanlı Maliyetleme (FTM) yöntemi, hacim tabanlı maliyetleme yöntemine kıyasla daha hassas bir maliyet hesaplama yöntemi sunmaktadır. Ancak bu özel çerçeve, maliyetli ve karmaşık yapısının yanı sıra uygulama ve sürdürülebilirlikte karşılaşılan önemli zorluklar nedeniyle eleştiriye açıktır. FTM sınırlamalarını ele almak için yöntemin bilinen yeni bir maliyet sistemi oluşturulmuştur. Bu yeni yöntem, kuruluş ve bakım açısından daha uygun olacak şekilde tasarlanmıştır. Bu araştırmada, Tekstil Üretim İşletmelerindeki endirekt ve direkt giderler, varyansları vurgulamak amacıyla, Faaliyet Tabanlı Maliyetleme (FTM) yöntemi takip edilerek ve örnek olay yaklaşımı kullanılarak faaliyetlere dağıtılmıştır. Bu nedenle, bunun bir tekstil üretim tesisi özelinde uygulanmasının mümkün olup olmadığı ve giderler üzerindeki etkisi belirlenmiştir. Çalışma, kurum içinde üretilen mallarla ilgili giderlerin hacim tabanlı maliyetleme yöntemine kıyasla FTM yöntemine daha yüksek düzeyde uygunluk gösterdiğini ortaya koymuştur.

Faaliyete dayalı maliyetleme
Muhammet Öztürk
Biruni University · Sosyal Bilimler Enstitüsü
2024
00
DoktoraAçık ErişimTR

Finansal tablolardaki aşırı bilginin yatırım kararları üzerindeki etkisi: Bir araştırma

Asli finansal tablo kullanıcıları arasında yer alan yatırımcıların yatırım kararı alma sürecinde kullandıkları finansal tablolarda, Uluslararası Muhasebe Standartları (UMS), Uluslararası Finansal Raporlama Standartları (UFRS) ve Bağımsız Denetim Standartları (BDS) ile ilgili mevzuat hükümleri uyarınca sunulması gerekenler dışındaki bilgiler, aşırı bilgi olarak nitelendirilmektedir. Finansal tablolarda aşırı bilgilerin sunulması zaten karmaşık olan yatırım kararı alma sürecini daha karmaşık hâle getirebilmekte ve yatırımcıların alacakları yatırım kararları üzerinde bir etkiye sahip olabilmektedir. Bu çalışmada finansal tablolarda sunulan aşırı bilginin yatırımcıların alacakları yatırım kararları üzerinde herhangi bir etkisinin olup olmadığının tespit edilmesi amaçlanmaktadır. Bahsi geçen amaç doğrultusunda kurumsal yatırım işletmelerinde çalışmakta olan on dokuz adet profesyonel ile yüz yüze mülakatlar gerçekleştirilmiştir. Yöntem olarak nitel araştırma çatısı altında bulunan fenomenolojik analize başvurulmuştur. Araştırma sonucunda aşırı bilgi olgusu detayları ile ortaya konulmuş ve araştırmaya katılan yatırımcıların, finansal tablolarda sunulan aşırı bilginin yatırım kararlarını olumsuz etkilediğini düşündükleri tespit edilmiştir.

Adile Aktar
Biruni University · Sosyal Bilimler Enstitüsü
2024
00
Yüksek LisansAçık ErişimTR

Çevre bilinci ve yeşil pazarlama faaliyetleri farkındalık düzeyi arasındaki ilişki hakkında bir çalışma

İçinde bulunduğumuz yüzyılda sanayileşme, dünya nüfusunun hızlı oranda artması ve nüfus artışının getirdiği ihtiyaç ve talepleri karşılamak için insanların doğayı tutarsızca kullanmalarının yol açtığı çevre kirliliği nedeniyle "çevre" kavramı günümüzde giderek daha fazla önem kazanmaktadır. Sağlıklı bir yaşam sürdürmek için sağlıklı bir çevre gereklidir. Ülkemizde son yıllarda çevre bilinci ve çevre pazarlaması hızla gelişme göstermiştir. Yeşil pazarlama, yeşil tüketicilerin tüm istek ve ihtiyaçlarını karşılamak ve işletmelerin hedeflerine ulaşmak için çevre dostu ürünlerin tasarımından ürünlerin daha sonra kullanımına kadar olan süreci kapsayan planlı bir pazarlama faaliyetidir. Yeşil tüketiciler; çevre dostu ürünlerle ilgilenen, bu ürünler hakkında araştırma yapan ve bu bilgileri başkalarıyla paylaşan tüketicilerdir. Yeşil tüketim, çevreye en az zararı veren çevre dostu ürünleri satın almak ve kullanmak demektir.

Arzu Karaköse
Biruni University · Sosyal Bilimler Enstitüsü
2024
00
Yüksek LisansAçık ErişimTR

Hatay ilinde yaşayan 65 yaş üzeri bireylerin "Aktif" ve "Başarılı" yaşlanma süreçlerine ilişkin deneyimleri

Dünyada artan yaşlı nüfus ve toplam nüfus içinde 65 yaş üzeri bireylerin oranının artıyor olması, farklı sorun ve beklentilerin ortaya çıkmasını sağlayarak, konuya ilişkin hem akademik hem de sosyal politika çalışmalarını zorunlu kılmaktadır. Bir yandan neoliberal politikalarla birlikte normal yaşam süreçlerine ve döngülerine ilişkin durumların bireyselleştirilmesi ve tıbbileştirilmesi tartışılırken, öte yandan bu süreçlerin yol açtığı toplumsal, ekonomik ve politik süreçlerin de önemi tartışılmaya başlanmaktadır. Yaşamın her alanını kuşatan "kaliteli", "başarılı", "aktif", "zinde", "mutlu" bir yaşam söylemi bütün yaş gruplarında önemli olmakla birlikte yaşlı bireylerin yaşamları üzerinde önemli bir etkiye sahiptir. Bu bağlamda bu çalışma; söz konusu meselenin önemi ve güncelliğini göz önünde bulundurarak yaşlanma sürecine ilişkin sorunları, güncel tartışmaları ve özellikle son yıllarda literatürde tartışılmaya başlanan "kaliteli", "başarılı" yaşlanma söylemini konu edinmektedir. Çalışmanın amacı bütün bu tartışmaların odağında doğal yaşam döngülerinden biri olan yaşlanma ve yaşlılığa ilişkin süreçleri ve sorunları; başarılı ve aktif yaşlanma kavramları odağında ele alarak, Hatay ilinde yaşayan 65 yaş üzeri kadın ve erkelerin öznel deneyimlerine odaklanmaktır. Çalışma başarılı, aktif ve kaliteli yaşam söylemlerinin uygulanabilirliği, gözlenebilirliği ve etkileri tartışmalı olduğunu göz ardı etmeden doğrudan bireylerin anlam dünyasından ve kendi tanımlamalarından yola çıkarak sosyal dünya ile kurdukları ilişkileri betimsel bir temelde anlamaya çalışacaktır. Yaşlı bireylerin nasıl yaş aldığı, bunu nasıl tanımladıkları, fiziksel, psikolojik ve sosyal ilişkilere yönelik anlatılarının neler olduğu bu temelde ele alınmaya çalışacaktır. Bireylerin kendi söylemlerinde yaşlanmaya yönelik sorunların, beklentilerin ve deneyimlerinin neler olduğunu nitel bir analizle ortaya koymayı amaçlamaktadır. Bu bağlamda çalışmanın örneklem grubu Hatay ilinde yaşayan 65 yaş üzeri 41 bireyden oluşmaktadır. Yarı yapılandırılmış görüşme formu ile elde edilen veriler tematik bir biçimde betimsel olarak yorumlanmıştır. Anahtar kelimeler: Yaşlı, Yaşlı Sağlığı, Yaşam kalitesi, Aktif ve Başarılı Yaşlanma

Yaşsız yaşlılar
Ömür Deliveli
Biruni University · Sosyal Bilimler Enstitüsü
2024
00
Yüksek LisansAçık ErişimTR

Medyada yaşlılık olgusunun incelenmesi: Türk filmleri örneği

Tüm dünyada ve Türkiye'de gerek doğum oranlarının azalması gerekse tıp alanındaki gelişmeler sonucunda nüfus yaşlanmaktadır. Yaşlı bireylerin sayısındaki artış ile birlikte yaşlılık ile ilgili çalışmalar artmış, yaşlılık dönemi sorunlarının üzerinde durulmaya başlanmıştır. Bu çalışmalar gerek bilimsel gerekse kültürel alanda yapılmıştır. Sinema da kültürel bağlamda topluma ayna tutan medya araçlarından biridir. Çalışmada toplumun ve yaşlı bireylerin yaşlılık algısı hem yansıtılması hem de yeniden üretilmesi kapsamında sinema filmleri aracılığı ile incelenmiştir. Çalışmanın örneklemi olan filmler 1960'lı yıllardan günümüze uzanan bir yelpaze içerisinden üç döneme ayrılarak ve her dönem için üçer adet olarak seçilmiştir. Seçilen filmlerde sosyal, ekonomik ve kültürel açıdan farklı dinamiklere sahip olan yaşlı bireylerin yer almasına dikkat edilmiştir. Her film çalışmanın amacına uygun başlıklar altında incelenmiştir. Bu incelemeler sonucunda yaşlılık olgusunun yıllar içerisindeki değişimini görmek amaçlanmıştır. Yapılan inceleme nitel araştırma çerçevesinde içerik analizi yöntemi ile yapılmıştır.

Sosyal değişmeToplumsal değişmeTürk sineması+2
Sonay Kara
Biruni University · Sosyal Bilimler Enstitüsü
2024
00
Yüksek LisansAçık ErişimTR

Veri madenciliği yöntemleri ile bilgi merkezi verilerinden bilgi keşfi

Bilgi teknolojilerinin neden olduğu büyük verinin etkisiyle hem bireyler hem de kurumlar yoğun bir bilgi bombardımanıyla karşı karşıya kalmaktadır. Bu yoğun bilgi karşısında ihtiyaç duyulan bilgiye erişim hem zahmetli hem de maliyetli olabilmektedir. Buna karşın, büyük hacimli veri kümelerinden uygun teknik ve yöntem kullanılarak yapılan uygulamalar sonucunda kritik öneme sahip değerli bilgiler elde edilebilmektedir. Bu çalışmanın amacı, kütüphane otomasyon sistemlerinde tutulan verilerden veri madenciliği yöntemleri ile kullanıcı davranışları, kullanıcı örüntüleri, koleksiyon örüntüleri ve trendleri ortaya çıkarmak; bilgi merkezlerinde koleksiyon geliştirme, koleksiyon yönetimi ve bilgi kaynaklarının etkin kullanımı için bir yol haritası ortaya koymaktır. Araştırmanın iki motivasyon odağı vardır: (i) kullanıcıların bilgi kaynaklarını kullanma eğilimleri üzerinden her bir kullanıcıya ilgi odağına yönelik bilgi kaynaklarını tavsiye etmek; (ii) kullanıcıların beklenti ve eğilimlerine yönelik ürün ve hizmetlerin geliştirilmesinde kütüphane yönetimine ve üst yönetime karar desteği sağlamaktır. Araştırmanın yürütülmesi için Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Kütüphane ve Dokümantasyon Daire Başkanlığı tarafından kullanılan kütüphane otomasyon sisteminde (Yordam Kütüphane Bilgi Belge Otomasyonu) tutulan kullanıcılara ilişkin basılı kitap ödünç kayıtları kullanılmıştır. Temin edilen veri seti, veri temizleme, veri dönüştürme ve veri indirgeme işlemleri ile veri ön işlemeden geçirilmiş, RapidMiner Studio Educational 10.3 ve Spyder IDE v5.5.4 paket programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Araştırmanın amacına uygun olarak tanımlayıcı istatistikler verilmiş, yıllık bazda en fazla ödünç alınan kitaplar açıklanmış, ödünç verilen kitapların konu dağılımları ve yıllık ödünç sayıları verilmiştir. Öte yandan cinsiyet ve yaş gruplarına göre kitap tercihleri incelenmiştir. Ardından kişiselleştirilmiş kitap öneri sistemi için k-means kümeleme analizi ve SVDs işbirlikçi filtreleme analizi uygulanmıştır. Analizlerin sonunda kitap önerileri sıralanmış ve sistemin RMSE performans değerleri paylaşılmıştır.

Bilgi yönetim sistemiBüyük veriOtomasyon sistemleri+3
Sefa Bayraktar
Biruni University · Sosyal Bilimler Enstitüsü
2024
00
Yüksek LisansAçık ErişimTR

Muhasebe meslek elemanlarının vergi mevzuatına yönelik tutumları: Burdur ili örneği

Araştırma mali müşavirlerin bürolarında çalışan muhasebe meslek elemanlarını kapsamakta ve onların vergi mevzuatı hakkındaki görüşlerini içermektedir. Meslek elemanları genel olarak vergi mevzuatına eğitim hayatlarında tanık olduklarından, mevzuat hakkında en fazla bilgi sahibi olanlar lisans mezunu olarak kabul edilmektedir. Bu sebeple mevzuat hakkında bilgilenmeleri konusunda sadece mükellef değil aynı zamanda meslek elemanlarının bazılarının da konu hakkında eğitime tabi tutulmaları gerektiği düşünülmektedir. Vergi mevzuatının karmaşık yapısı bu eğitimi ve mevzuatın anlaşılmasını zorlaştırmaktadır. Bu sebeple mevzuatın karmaşıklığın giderilmesi ve daha anlaşılır bir dille yazılması gerektiği sonucunu da doğurmaktadır. Araştırmada muhasebe meslek elemanlarının vergi ve vergi mevzuatı hakkındaki düşünceleri, mevzuattaki değişiklikler ve mevzuata yönelik tutum ve davranışlarını ortaya çıkarmak amaçlanmıştır. Araştırma dâhilinde Burdur ilinde yer alan Serbest Muhasebeci Mali Müşavir (SMMM) ve Yeminli Mali Müşavir (YMM) bürolarında çalışan meslek elemanlarının, vergi mevzuatına yönelik tutumları ile ilgili 6 adet tanımlayıcı, 15 adet ise amaç doğrultusunda hazırlanan ifade olmak üzere toplam 21 adet madde yer almaktadır. Toplamda 220 adet ankete muhasebe meslek elemanları tarafından geri dönüş yapılmıştır. Yapılan anketler ile birlikte muhasebe meslek elemanlarının vergi kanunlarına yönelik tutumları bireylerin cinsiyet, yaş, mezuniyet durumu, aylık ortalama geliri ve eğitimini almış olduğu kanunların etkilediği araştırma sonucunda elde edilmiştir. Vergi mevzuatının karmaşık yapıda olması, meslek elemanlarının çalışma şartlarını hem meslek elemanları açısından hem de mükellef açısından zorladığı anlaşılmaktadır. Anahtar Kelime: Muhasebe elemanları, vergi mevzuatı, Burdur ili, SMMM, YMM.

Ebru Mutlu
Biruni University · Sosyal Bilimler Enstitüsü
2024
00
Yüksek LisansAçık ErişimTR

Blok tabanlı kodlama eğitiminin öğrencilerin yaratıcı düşünme ve problem çözme becerisine etkisi

Bu çalışmanın amacı, blok tabanlı kodlama eğitiminin ilkokul öğrencilerinin yaratıcı düşünme ve problem çözme becerileri üzerindeki etkisini değerlendirmektir. Araştırma, 2023-2024 Eğitim-Öğretim yılında Burdur ilinde bulunan özel bir ilkokulda gerçekleştirilmiştir. Araştırmada, ilkokul 3. sınıf öğrencilerine dönem boyunca blok tabanlı kodlama eğitimi verilmiş ve dönem sonunda bu eğitimin öğrenciler üzerindeki etkisi incelenmiştir. Karma yöntem kullanılarak gerçekleştirilen bu araştırmada, nicel ve nitel yöntemler bir arada kullanılmıştır. Araştırmada, durum deseni ve yarı yapılandırılmış görüşme formları kullanılmıştır. Araştırma sonuçları, blok tabanlı kodlama eğitiminin öğrenciler üzerinde anlamlı bir etki yarattığını göstermiştir. Yarı yapılandırılmış görüşme formlarına ve sektörde yer alan kodlama robotik öğretmenlerininde bulgular hakkında görüşlerine dayanarak, öğrencilerin derse olan ilgilerinin arttığı, dersin çocukları heyecanlandırdığı ve okula olan motivasyonlarını artırdığı bulunmuştur. Problem Çözme Envanteri (PÇE) ön test ve son test sonuçlarına göre, öğrencilerin problem çözme becerilerinde anlamlı bir farkın olduğu saptanmıştır. Blok tabanlı kodlama eğitiminin cinsiyet bazında etkilerine bakıldığında, hem kız hem de erkek öğrencilerin problem çözme becerilerinde anlamlı farklar olduğu görülmüştür. Kız öğrencilerin eğitim almadan önceki ve eğitim aldıktan sonraki PÇE puanları karşılaştırıldığında, anlamlı ve olumlu yönde bir gelişmenin olduğu tespit edilmiştir. Aynı şekilde, erkek öğrenciler için de benzer sonuçlar elde edilmiştir.

Hülya Balcı
Biruni University · Sosyal Bilimler Enstitüsü
2024
00
Yüksek LisansAçık ErişimTR

Muhasebe programından mezun olanların muhasebe mesleğine devam etmelerini engelleyen nedenler üzerine bir araştırma: Balıkesir ili örneği

Muhasebe, ticaretin doğuşuyla oluşan düzensizliği gidermek için ortaya çıktığı bilinmektedir. İnsanlık için gerekli olan bu sistemin öğretilmesinde yükseköğrenime büyük pay düşmektedir. Kişinin okulda mesleki bilgi ve becerileri kazandırılarak donanımlı bir şekilde iş dünyasına hazırlanması işinde verimliliği, takdiri, mutluluğu ve böylelikle meslekte devamlılığı sağlamaktadır. Ancak muhasebe programı mezunlarının mezuniyet sonrası çeşitli nedenlerle meslekte rol oynadıkları gözlemlenmiştir. Mesleğin tercih aşaması, eğitimi, çalışma şartları ve iş yaşam arasındaki dengesi düşünüldüğünde bu mesleğe devam edilmemesi sorusu araştırmanın problematiğini oluşturmuştur. Araştırma muhasebe mezunlarının muhasebe mesleğine devam etmelerini engelleyen nedenleri Balıkesir ili evreni üzerinden incelemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın yöntemi nitel araştırma tekniklerinden derinlemesine görüşme tekniğidir. Yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak 21 muhasebe mezununun katılımıyla gerçekleşen derinlemesine görüşmeler sonucunda elde edilen veriler analiz edilerek kodlanmıştır. Araştırma sonucunda muhasebe mezunlarının gelir, iş başvurularında deneyimli eleman istenmesi, aile, iş bulamama ve çalışma isteğinin kalmaması gibi nedenlerle mesleğe devam etmedikleri tespit edilmiştir. Mesleğin iş yükü psikolojik açıdan muhasebe mezunlarını korkutmakta, özel yaşamlarına ve ailelerine zaman ayıramayacakları düşüncesinin öne çıktığı ortaya çıkmıştır. Muhasebe mezunlarının, üniversite tercih aşamasından itibaren mezuniyet sonrası işe yerleştirilmelerine kadar okul, işveren ve devletin desteğine ihtiyaç duydukları tespit edilmiştir. Bu bağlamda bilinçli üniversite tercihi, mesleki derslerin uygulamalı gösterilmesi, staj süresi ve yetkinliğinin arttırılması, iş sahibi olmalarında devlet desteğinin olması, iş yerlerinde iş yoğunluğunun paylaştırılarak personel sayısının arttırılması ile iş yükünün hafifletilmesi ve çalışma saatleri gibi birçok soruna düzenleme getirilerek muhasebe mezunlarının bu alanda çalışma engellerinin önüne büyük ölçüde geçilebileceği düşünülmektedir.

Esra Demir
Biruni University · Sosyal Bilimler Enstitüsü
2024
00
Yüksek LisansAçık ErişimTR

Kuşaklar arası muhasebe mesleğine bakış açısının araştırılması: Burdur ili örneği

Muhasebe mesleği yıllar içerisinde değişkenlik göstererek, dönem içerisindeki olaylardan, toplumun yapısından, devletin politika ve tutumlarından etkilendiği görülmektedir. Bu etkilenim sonucunda da bireyler arasında muhasebe algısının değişkenlik gösterdiği bilinmektedir. Muhasebe mesleğine ilişkin algılar altı temel boyuttan oluşmaktadır. Bunlar; etik, uzmanlık, liderlik, canlılık, görünürlük ve açıklılık olarak sıralanmaktadır. Boyutların, etik boyutu; dürüstlük, hakkaniyet, adalet vb. fikirleri içermektedir. Kuşaklar arasındaki değişikliklerin ve algının ne derecede değiştiğini görebilmek için çalışmada kayıp kuşaktan başlayarak, kuşakların muhasebe algısının incelenmesi çalışmanın amacını oluşturmaktadır. Çoklu boyutları olan muhasebe algısı, kayıp kuşak, sessiz kuşak, baby boomers, X kuşağı, Y kuşağı, milenyum kuşağı, Z kuşağı, alfa kuşağı olarak ayrılan ve uzun dönemi içeren süreçteki değişikliklerin belirlenebilmesi için çalışmanın evrenini Burdur il, ilçe ve köylerinde yaşayan bireyler belirlemektedir. Çalışmada 4.837 anket Google forms yöntemi ile gönderilmiş ve 475 adet anket ise yüz yüze olarak yapılmıştır. Toplamda 1.314 kişiye, gönüllülük esasına bağlı olarak, Google Form ve yüz yüze önceden kanıt düzeyi incelenen ve onaylanan bir anket ölçeği kullanılmıştır. Veriler 2023 yılının ilk altı ayında toplanmıştır. Anketin birinci bölümünde demografik özellikleri içerin 8 soru, ikinci bölümünde ise muhasebe algısına yönelik 25 ifade, 5'li likert ölçeğinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Araştırma amacına uygun olarak toplanan verileri frekans dağılımı, Güvenilirlik Analizi, One Way Anova ve Normallik Testi analizleri yapılmıştır. Çalışma sonucunda, Burdur ilinde yaşayan X, Y, Z ve Alfa kuşaklarından özellikle Alfa kuşağının diğer kuşaklardan farklı algıladığı, H1, H2, H3, H4 ve H5 hipotezlerinin anlamlı çıktığı, Güvenirlilik Analizinde Cronbach's Alpha değerinin 0,904 ile yüksek derecede güvenilir olduğu tespit edilmiştir.

Gülşah Üzen
Biruni University · Sosyal Bilimler Enstitüsü
2024
00