Master'sOpen AccessTR
Kemoterapi sırasında uygulanan 4-7-8 solunum tekniğinin anksiyete, semptom yükü ve uyku kalitesi üzerine etkisi
Bu araştırma, kemoterapi sırasında uygulanan 4-7-8 solunum tekniğinin anksiyete, semptom yükü ve uyku kalitesi üzerindeki etkisini değerlendirmek amacıyla randomize kontrollü deneysel tasarımda yürütülmüştür. Araştırma, Mart 2025–Haziran 2026 tarihleri arasında Gaziantep Şehir Hastanesi Ayaktan Kemoterapi Ünitesi ile Onkoloji 1-2 servislerinde gerçekleştirilmiştir. G*Power analizi doğrultusunda belirlenen 64 hasta, basit randomizasyon yöntemiyle deney (n=32) ve kontrol (n=32) gruplarına atanmıştır. Deney grubuna rutin bakıma ek olarak 21 gün boyunca günde iki kez 4-7-8 solunum tekniği uygulanmıştır. Veriler; Tanıtıcı Bilgiler Formu, Durumluluk Kaygı Envanteri (STAI), Edmonton Semptom Değerlendirme Ölçeği (ESTÖ) ve Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ) ile toplanmıştır. Verilerin analizinde IBM SPSS 22.0 programı kullanılmıştır. Müdahale sonrasında deney grubunun STAI puanlarının kontrol grubuna göre anlamlı düzeyde daha düşük olduğu belirlenmiştir (p=0,016; d=0,62). ESTÖ toplam semptom puanı açısından deney grubunda anlamlı iyileşme saptanmıştır (p=0,009; d=0,67). ESTÖ madde düzeyinde yapılan değerlendirmede ise 4-7-8 solunum tekniği uygulanan deney grubunda yorgunluk ve iştahsızlık semptomlarında kontrol grubuna göre anlamlı düzeyde daha fazla iyileşme olduğu belirlenmiştir. Ayrıca deney grubunda endişe, uykusuzluk ve nefes darlığı semptomlarında uygulama öncesine göre anlamlı azalma görülmüş, ancak bu değişimler kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık göstermemiştir. PUKİ toplam puanı her iki grupta da iyileşme göstermesine rağmen gruplar arasında anlamlı fark bulunmamıştır (p=0,889). 4-7-8 solunum tekniğinin kemoterapi alan kanser hastalarında anksiyete ve semptom yükünü azaltmada etkili bir non-farmakolojik yöntem olduğu belirlenmiştir. Teknik; kolay uygulanabilir, düşük maliyetli ve ekipman gerektirmeyen yapısıyla onkoloji hemşireliği bakımına entegre edilebilecek destekleyici bir girişim olarak değerlendirilebilir.
