Acil serviste takip ve tedavi edilen parasetamol intoksikasyon vakalarının geriye dönük incelenmesi

Parasetamol zehirlenmesi, ilaç alımı vakalarında en sık karşılaşılan etken olması, mortalite ve morbiditesinin yüksek olması nedeni ile acil tıp pratiğindeki önemini korumaktadır. Acil tıp uzmanlarının parasetamol aşırı dozu etkilerini ve hasta yönetimini iyi kavramış olması bu açıdan hayati önem farzetmektedir. Bu çalışma ile parasetamol alımı ile acil servise başvuran ve acil servis bünyesinde takip ve tedavi edilen hastaların dosyaları incelenerek, hastaların demografik özelliklerinin ve dağılımlarının belirlenmesi, klinik bulguları, yoğun bakım ihtiyacı, hastanede kalış süresi, mortalite, mortaliteyi etkileyen faktörlerin araştırılması amaçlanmaktadır. Çalışma kapsamında Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi Eğitim Araştırma ve Uygulama Hastanesi Acil Servise 01/04/2013-01/04/2015 tarihleri arasında ilaç alımı şikayetiyle başvuran veya başka bir sağlık kurumundan sevk edilen ve yatırılarak takip ve tedavi edilen hastaların dosyaları retrospektif olarak incelendi. Hastaların yaş, cinsiyet, maruz kalma şekli, maruz kaldığı miktar, uygulanan dekontaminasyon, klinikte yattığı süre, yoğun bakım yatışı yapılıp yapılmadığı, uygulanan antidot tedavisi gibi demografik ve klinik değişkenler ile hastaneye başvuru anındaki ve taburculukta bakılan rutin laboratuvar tetkik sonuçları olgu rapor formlarına kaydedildi. Çalışmamıza 34'ü kadın (%77,3) ve 10'u erkek (%22,7) olmak üzere toplamda 44 hasta dahil edildi. hastaların 29 (%65,9)'unun Acil Servis Gözlem Ünitesinde, 15 (%34,1)'inin Acil Yoğun Bakım Ünitesinde takip edildiği tespit edildi. Ortalama parasetamol alım miktarı Acil Gözlem Ünitesinde yatan hastalarda 5351 mg, Yoğun Bakım Ünitesinde yatan hastalarda 15013 mg saptandı, iki grup arasında anlamlı farklılık mevcuttu (P:0,000). Ortalama yatış süresi Acil Gözlem Ünitesinde yatan hastalarda 1,55 gün, Yoğun Bakım Ünitesinde yatan hastalarda 2,93 gün saptandı, iki grup arasında anlamlı farklılık mevcuttu (P:0,000). Takip edildikleri servise göre ikiye ayrılan hastalar antidot uygulaması açısından karşılaştırıldığında, antidot uygulanma oranı Gözlem Ünitesinde takip edilen hastalarda %41,4 (n:12), yoğun bakım ünitesinde takip edilen hastalarda %93,3 (n:14) saptandı. İki grup arasında antidot uygulanma oranı açısından istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptandı (P:0,003). Çalışmamızdaki hasta grubunun 26 (%59,1)'sının antidot tedavisi aldığı, 18 (%40,9)'sının ise herhangi bir antidot tedavisi almadığı görüldü. Antidot tedavisi uygulanan hastalar ile uygulanmayan hastalar rutin laboratuvar tetkikleri açısından karşılaştırıldığında antidot tedavisi alan hastalarda çıkış INR değerinin ortalama 1,05 (±0,13), antidot tedavisi almayan grupta ise 1,14 (±0,14) olduğu saptandı. İki grup arasında çıkış INR değerleri açısından anlamlı farklılık mevcuttu (P:0,042). Diğer rutin laboratuvar tetkikleri açısından iki grup arasında bir farklılık saptanmadı. Sonuç olarak parasetamol alımı olan hastalarına acil servis başvurusunda yapılan rutin laboratuvar tetkiklerinin hastanın prognozu hakkında bilgi vermediği görüldü. Hastaların değerlendirilmesinde laboratuvar tetkiklerinden ziyade acil uzmanlarının klinik değerlendirmesinin hastanın prognozu ve yönetimi açısından daha değerli bilgi verdiği görülmüştür.