Ergene Nehri'ndeki mikrokirleticilerin kurak dönemde biyolojik olarak bozunması

Son yıllarda yüzey aktif maddeleri, alev geciktiricileri, farmasötikler, kişisel bakım ürünleri, benzin katkı maddeleri ve bunların bozunma ürünleri, biyositler, böcek ilaçları ve bunların bozunma ürünleri ve çeşitli endokrin bozucu bileşikler gibi mikro kirletici maddelerin tüketiminde ve üretiminde artış olmuştur. Bu artışla giriş sularında mikrokirleticiler birikmekte ve yer altı ve yer üstü sularını tehdit etmektedirler. Ayrıca, bu kirleticilerin biyolojik sistemlerde arıtma verimi değişkendir ve operasyonel veya çevresel parametrelerin nasıl değişeceği belirsizdir. Bugün Ergene Nehri, Türkiye'deki bu fenomenin en önemli örneklerinden biridir. Bu nedenle, Ergene Nehrinde bulunan mikrokirleticilerin kaynağının ve akıbetinin belirlenmesi gerekir. Bu çalışmada Ergene Nehri üzerinde 29 örnekleme noktası belirlenmiş ve yaklaşık 100 mL nehir suyu filtre edilerek 250 mL amber cam Erlenmeyer Şişelerine aktarılmıştır. Acetaminophen biyolojik olarak kolayca parçalanabilen bir kimyasaldır. Bu nedenle biyolojik aktivitenin kontrolü için her şişeye 10 μg/L acetaminophen eklenmiştir. Otoklavlanan ve aynı prosedürler uygulanan örnek, kontrol örneği olarak kullanılmışır. Bütün şişeler 20-25oC arası oda sıcaklığında ve 100 rpm'de çalkalanarak inkübe edilmiştir. Her şişeden aseptik olarak alınan numuneler, AB SCIEX QTrap 4500 LC-MSn sistemi kullanılarak 30 gün boyunca izlenmiştir. Kırk-yedi mikrokirletici; oxybenzone, N-benzyldimetilamine, nonylphenol diethoxylate gibi, en az bir örnekleme noktasında biyolojik olarak parçalanmıştır. Bu kimyasalların yarı ömürleri ve biyolojik parçalanma oranı sabiti hesaplanmıştır. Öte yandan, hexa(methoxymethyl)melamine, quinoxyfen gibi 17 mikrokirletici örnekleme noktalarının hiçbirisinde bozunmadan kalmıştır.