Çocukların kütüphane tasarım tercihleri ile Trabzon'daki mevcut çocuk kütüphanelerinin mekansal karşılaştırılması

Çocukluk dönemi, bireyin okuma alışkanlıklarının ve öğrenme becerilerinin şekillendiği kritik bir evredir. Bu bağlamda, kütüphaneler yalnızca bilgiye erişim mekânları değil, aynı zamanda çocukların bilişsel, duygusal ve sosyal gelişimlerini destekleyen öğrenme ve sosyalleşme alanlarıdır. Bu noktadan yola çıkarak çalışmanın temel problemi, kütüphanelerin çocukların bilişsel, sosyal ve duygusal gelişiminde önemli bir rol oynamasına rağmen, çocukların kütüphane kullanım oranlarının oldukça düşük olması ve mevcut kütüphane tasarımlarının çocukların mekânsal beklentilerini yeterince karşılamamasıdır. Bu çalışma, çocukların kütüphane kullanım alışkanlıklarının iç mekân tasarımı bağlamında değerlendirilmesini amaçlamaktadır. Araştırmada Trabzon ili örneğinde, çocukların mevcut kütüphane mekânlarına dair algı ve beklentileri ile hayal ettikleri kütüphaneler karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Çalışmada nicel yöntem olarak anket, nitel yöntemler olarak ise çiz ve yaz tekniği ve kontrol listesi kullanılmıştır. Bulgular, çocukların kurguladıkları kütüphane mekânlarında sosyal etkileşim alanları, yaratıcı etkinlik köşeleri ve oyun odaklı düzenlemelere güçlü bir vurgu yaptıklarını göstermiştir. Ayrıca, yaş ve cinsiyet gibi demografik değişkenlerin mekân algısı üzerinde belirleyici olduğu tespit edilmiştir. Çalışma, çocuk kütüphanelerinin tasarımında kullanıcı odaklı yaklaşımın önemini ortaya koymakta; mekânsal tasarımın çocukların kütüphane kullanım motivasyonunu artırıcı ve kapsayıcı öğelerle desteklenmesi gerektiğini vurgulamaktadır. Elde edilen sonuçlar, çocuk kütüphanelerinin yalnızca kitap odaklı değil, aynı zamanda çok işlevli ve etkileşimli üçüncü mekânlar olarak ele alınması gerektiğine işaret etmektedir.