Çocukluk dönemi gastritlerinde nöropeptit ve nötral endopeptidaz düzeyindeki değişiklikler

Gastrit mide mukozasının enflamasyonu olarak tanımlanan çocukluk dönemi kronik karın ağrısının önemli nedenlerinden biridir. Mide mukozasının koruyucu ve agresif faktörleri arasındaki dengenin bozulması sonucu gastrit oluştuğu bilinmektedir. Ancak mide mukozasının koruma mekanizmaları ve gastrit patogenezi henüz tam olarak bilinmemektedir. Gastrointestinal sistem lamina propriası, geniş bir sinir ağı ile birlikte Vazoaktif intestinal peptit (VIP), Substans P (SP), kalsitonin gen ilişkili peptit (CGRP) gibi çeşitli nöropeptidler içerir. SP?nin enflamatuar süreçte rol oynadığı, VIP'in ve CGRP?in anti-inflamatuar etkileri mevcuttur. Nötral endopeptidaz (NEP) SP'yi hidroliz eder ve SP'nin biyolojik etkisi sona erdirir. Bununla birlikte gastrik mukozada SP, VIP ve CGRP?nin rolü detaylıca araştırılmamıştır. Bu çalışmada nöronal ve non-nöronal kaynaklı peptitlerin kronik gastrit patogenezindeki rollerinin araştırılması amaçlanmıştır. Çalışmamızda SP düzeylerini, lezyonlu bölgelerin birinci (nöronal kaynaklı SP) ve ikinci ekstraksiyonlarında (non-nöronal SP) hem hafif lezyonlu bölgeye göre hem de kontrol grubundaki sağlık dokuya göre Hp?den bağımsız olarak yüksek saptandı. Bu sonuç SP?nin gastrik mukozada inflamatuar etkilerinin olduğu anlamına gelir. VIP düzeyleri sağlıklı mide doku örneklerinde gastritli dokuya göre ve gastritli hastaların lezyonlu bölgelerinde hafif lezyonlu bölgelere göre yüksek saptandı. Bu sonuç VIP?in anti-inflamatuar etkisinin bir göstergesi olarak değerlendirilebilir. CGRP düzeyleri gastritli hastaların hafif lezyonlu ve lezyonlu bölgelerinde sağlıklı kontrol grubuna göre ve her iki ekstraksiyonda gastritli hastaların lezyonlu bölgesinde hafif lezyonlu bölgeye göre azalmış bulundu. Bu sonuç CGRP?nin VIP gibi gastrik mukozanın koruyucu nöropeptitlerinden biri olduğunu göstermektedir. Gastritli dokuda lenfoplazmositer hücrelerde belirgin derecede diffüz NEP boyaması izlendi. NEP pozitif lenfoplazmositer hücrelerin inflamasyonlu bölgelerde daha fazla saptanması inflamasyonun başlaması veya ağırlaşmasında rolü olabileceğini düşündürmektedir. NEP?in SP?nin etkilerinin sona ermesinde rolü olduğu da bilinmektedir. Çalışmamızda lezyonlu bölgelerde SP?nin yüksek, NEP pozitif hücrelerin artmış saptanması reaktif bir sonuç olarak yorumlanabilir. Ayrıca gastriti olmayan hastaların duodenal mukozasında gastriti olanlarla karşılaştırıldığında daha belirgin diffüz NEP boyanma paterni gözlendi. Bu çalışma inflamasyonlu gastrik mukozada NEP düzeylerinin değerlendirildiği ilk çalışmadır