Mimarlığın evrensel ilkelerinin özgün kökü ve dili

Günümüzde, mimarlık kuramlarının yerini anlık söylemsel pozisyonlar almıştır. Bu pozisyonlar, ağırlık olarak, bir anlam ve meşruiyet krizi ile karşı karşıyadır. Mimarlık kuramlarının tarihlerinin incelenmesi, bu çağdaş anlık söylem pozisyonlarının, 18. yüzyılda ortaya konan mimarlık kuramlarına dayandıklarını göstermiştir. Bu çalışma kaspamında 18. yüzyıldan geriye doğru yapılan araştırmalar, bugün yaşanan anlam ve meşruiyet krizinin arkasında, 17.yüzyıl sonunda yaşanan ve mimarlığın, antik çağlardan bu yana bilgisinin kaynağı olarak görülmüş olan, metafizikten ayrışması olduğunu ortaya çıkarmıştır. Bu ayrışma, mimarlık kuramı ile kuramın hakiki kökleri arasında, kuramın kavramsal bütünlüğünü bozan, içerik kaybına neden olan bir uzaklaşmaya neden olmuştur. Oysa o bilgi, 17.yüzyıla kadar mimarlığa dair bazı önemli tekilleri tanımlamıştır. Köken, anlam, karakter, beğeni ve biçim bu tekiller arasında sayılabilir. Bu tez, yukarıda adı geçen tekillerin mimarlığın evrensellerini oluşturduğunu, bu evrensellerin özgün köklerinin ve onları açımlayan dilin ise milattan önce 1.yüzyılda yaşamış Romalı mimar Vitruvius tarafından, düzen, düzenleme, simetri, orantı, uygunluk ve ekonomi kavramları üzerine inşa edildiğini ortaya koymaktadır. Bu çalışma kapsamında bu kavramlar, kök ve dil bağlamında, mimarlığın kendi üzerine düşünmesinin aracı olarak yeniden ele alınmış ve eleştirel bir yöntemle yeniden tanımlanmıştır. Gelecekte, anlam ve meşruiyet krizine çare olabilecek sağlam ve geçerli mimarlık kuramlarının bu dil aracılığı ile kurulabileceği öngörülmüştür.