Güzelcehisar (Bartın ili) kıyı yerleşiminde görsel peyzaj değerlendirmesi

Kıyı alanları, kültürel değerleri ile kendilerine özgü ekolojik özellikleri nedeniyle hassas peyzajlardır. Bu tez çalışmasında Bartın ili merkez ilçeye bağlı Karadeniz kıyısında kırsal yerleşim karakterindeki Güzelcehisar Köyü araştırma alanı olarak seçilmiştir. Güzelcehisar, kıyı kesiminde bulunan 80 milyon yıllık lav sütunları adı verilen ve uluslararası bağlamda ender bulunan özel jeomorfolojik oluşumlarına sahiptir. Ayrıca, arkeolojik değerlerinin yanı sıra mikroklimatik özelliği nedeniyle Bartın İli'nde peyzaj potansiyeli yüksek kırsal karakterli yerleşim alanlarındandır. Tez çalışmasının amacı Güzelcehisar Köyü kıyı şeridinin çeşitli değişkenler doğrultusunda irdelenerek görsel peyzaj değerlendirmesi açısından çekicilik gösteren alanlarının tanımlanmasıdır. Bu bağlamda tez çalışmasında Güzelcehisar Köyü'ne yönelik peyzaj özellikleri değerlendirilerek belirlenen peyzaj alanlarına ilişkin analizler yapılmıştır. Güzelcehisar'ın görsel peyzaj değerlendirmesi bağlamında kıyı, arkeolojik, orman, tarımsal, kırsal ve lav kayalıkları olmak üzere 6 farklı görsel peyzaj alanı tanımlanmıştır. Görsel peyzaj kalite parametresi olarak doğallık, uyum, bakım, açıklık, manzara özelliği (görsellik), çeşitlilik, karmaşıklık, arazi şekli, güvenlik olmak üzere toplam 9 parametre seçilmiştir. Görsel peyzaj değerlendirmesi ile; 35 uzmana anket uygulanmıştır. Ankette Güzelcehisar Köyü'nde her bir görsel peyzaj alanına yönelik 8 adet olmak üzere, 6 görsel peyzaj alanını temsil eden toplam 48 adet fotoğraf kullanılmıştır. Uzmanlar her bir görsel peyzaj alanına ait görsel kalite parametrelerine göre değerlendirmeleri yapmıştır. Anketler değerlendirilmesinde SPSS 16.0 programı kullanılmıştır. Görsel peyzaj alanının değerlendirilmesinde kullanılan parametreler arasındaki ilişki Spearman korelasyon analizi ile ortaya konmuştur. Sonuçta, Güzelcehisar kıyı yerleşiminde kırsal peyzajların sürdürülebilir gelişimine katkı sağlayacak öneriler geliştirilmiştir.