Kronik bel ağrısında farklı yoğunluktaki stabilizasyon egzersizlerinin core kaslarının mekanik özelliklerine ve ağrı üzerine etkisinin incelenmesi

Kronik Bel Ağrısında Farklı Yoğunluktaki Stabilizasyon Egzersizlerinin Core Kaslarının Mekanik Özelliklerine ve Ağrı Üzerine Etkisinin İncelenmesi, Hasan Kalyoncu Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Anabilim Dalı Doktora Tezi Gaziantep (2025). Bu çalışmada kronik bel ağrısı (KBA) olan hastalarda farklı yoğunlukta uygulanan spinal stabilizasyon egzersizlerinin core kaslarının mekanik özellikleri ve ağrı üzerine olan etkisi değerlendirildi. Çalışmaya gönüllü olarak katılmayı kabul eden 54 kişi blok randomizasyon yöntemi kullanılarak üç gruba ayrıldı. Birinci gruba haftada 4 gün spinal stabilizasyon egzersizleri, ikinci gruba haftada 2 gün spinal stabilizasyon egzersizleri ve üçüncü gruba ise bel, karın kaslarına yönelik ev programı verildi. Çalışma 12 hafta sürdü ve grup 1'den 2 kişi grup 2 ve 3'ten ise birer kişi çalışmayı tamamlayamadı. Katılımcıların transversus abdominis (TrA) kasının sertliği, görsel analog skala (GAS) ile ağrı düzeyi, Oswestry özür anketi ile bel özür düzeyi, ağrı hassasiyeti ve gövde kas enduransı tedavi öncesi ve 12. haftalık tedavi sonrası, ayrıca tedavinin 6. haftasında GAS ve Oswestry parametreleri için ara bir ölçüm yapıldı. Tedavi sonrası sol ve sağ taraf TrA kas sertliği grup 1 ve 2'de tedavi öncesine göre artış gösterdi (p<0,001). Grup 3'te sol ve sağ taraf TrA kas sertliğinde tedavi öncesine göre bir değişim görülmedi (p=0,207) (p=0,082). Kas sertliğinde meydana gelen farklar sol ve sağ TrA için grup 1'de meydana gelen artış grup 2'den daha yüksekti. GAS değerleri 6. hafta ve 12. haftada yapılan ölçümlerde bütün gruplarda azaldı (p<0,005). Katılımcıların özür düzeyi bütün gruplarda 6. hafta ve 12. haftada azalış gösterdi. (p<0,005). Bütün gruplarda 12 haftalık tedavi sonunda ağrı hassasiyetinde azalış meydana geldi. Endurans testlerinde grup 1 ve grup 2'de fleksiyon, ekstansiyon ve her iki taraf lateral fleksiyon testlerinde artış, grup 3'te ise ekstansiyon endurans testi dışında diğer testlerde artış görüldü. Sonuç olarak fizyoterapist denetiminde yapılan spinal stabilizasyon egzersizleri ev egzersizlerinden daha etkilidir. Haftada 4 gün yapılan stabilizasyon egzersizler kas sertliği, özür düzeyi, ağrı hassasiyeti ve kas enduransını iyileştirmede 2 gün yapılan egzersizlerden üstündür. KBA rehabilitasyonunda denetimli egzersiz yoğunluğunun 4 gün olarak planlanmasını öneriyoruz.