Kronik lenfositer lösemi olgularının tanı sırasındaki T-lenfosit alt gruplarının prognoz üzerine etkisi

Amaç: Bu çalışmada Kronik Lenfositik Lösemi hastalarının tanı anında akım sitometrik incelemelerinde T-lenfosit alt gruplarının prognostik önemini ve sağkalıma etkilerini inceledik. Metod: İstanbul Tıp Fakültesi Hematoloji Bilim Dalı'nda Eylül 1998 ile Eylül 2019 yılları arasında takip edilmiş, tedavi almamış 83 KLL hastası geriye dönük tarandı. Hastaların tanı sırasındaki akım sitometri testlerindeki T-lenfosit alt grupları yüzdeleri; mutlak sayıları ve malign B-lenfositler (MBC) ile oranları incelendi. Hastaların tanıda klinik ve laboratuvar bulgular, evreleri, prognostik belirteçleri, progresyon ve tedavi durumları, progresyonsuz sağkalım ve genel sağkalım süreleri incelendi. Nicel bağımsız değişkenlerin analizinde Kruskal-Wallis testi ile Mann-Whitney U tesleri, nitel bağımsız değişkenlerin analizinde ki-kare testi kullanıldı. Sağkalım analizlerinde Cox-regresyon ve Kaplan-Meier kullanıldı. p-değeri < 0.05 istatistiksel anlamlı kabul edildi. Bulgular: Yaş, cinsiyet, modifiye Rai ve Binet evresine göre T-lenfosit parametreleri açısından fark saptanmadı. Beta-2 mikroglobulin > 3.5 mg/L olan hastalarda CD3 yüzdesi (p: 0.046) ve CD4 yüzdesi (p: 0.022) daha düşük saptandı. Multipl tedavili grupta CD7 yüzdesi (p: 0.026), CD4/MBC (p: 0.033), CD8/MBC (p: 0.027) ve CD7/MBC (p: 0.036), tedavisiz gruptan daha düşük saptandı. İlk tedaviye kadarki süre (İTS) ile T-lenfosit alt grupları arasında korelasyon saptanmadı. Progresyonlu hastalarda CD4 yüzdesi (p: 0.048), CD7 yüzdesi (p: 0.020), CD4/MBC (p: 0.021), CD8/MBC (p: 0.035) ve CD7/MBC (p: 0.012) daha düşük saptandı. Tek değişkenli regresyon modelinde T-lenfosit yüzdeleri ve MBC ile oranları, HLA-DR yüzdesi, evre, Beta-2 mikroglobulin, gammaglobulin ve tedavi durumunun progresyonsuz sağkalım süresi (PSS) üzerine anlamlı etkisi gözlendi (p < 0.05). Vefat eden hastalarda CD3 yüzdesi (p: 0.000), CD4 yüzdesi (p: 0.001), CD8 yüzdesi (p: 0.002) ve CD7 yüzdesi (p: 0.004) daha düşük saptandı. Tek değişkenli regresyon modelinde, T-lenfosit yüzdeleri ve MBC ile oranları, HLA-DR yüzdesi, tanı yaşı, evre ve Beta-2 mikroglobulinin genel sağkalım süresi (GSS) üzerine anlamlı etkisi gözlendi (p < 0.05). CD3 yüzdesi ≤ 10, CD4 yüzdesi ≤ 7.5, CD8 yüzdesi ≤ 6, CD7 yüzdesi ≤ 18, CD4/MBC ≤ 0.1, CD8/MBC ≤ 0.2 ve CD7/MBC ≤ 0.15 olan hastalarda, bu kesim noktaları üzerindekilere kıyasla daha kısa PSS (p < 0.05) ve daha kısa GSS (p < 0.05) gözlendi. CD4/CD8 inversiyonu olan ve olmayan hastalar arasında gamma globulin düzeyi, Beta-2 mikroglobulin düzeyi, CD38 yüzdesi, İTS, PSS ve GSS açısından fark saptanmadı. Sonuç ve Öneriler: Çalışmamızda tanı sırasında düşük T-lenfosit yüzdeleri ve düşük T-lenfosit/MBC oranlarının kötü prognoz, progresif hastalık ve azalmış sağkalım ile ilişkisi olduğu gösterilmiştir. Fakat CD4/CD8 inversiyonu ile progresif hastalık, tedavi süresinde kısalma ve azalmış sağkalım arasında ilişki saptanmamıştır. Tanıda akım sitometride düşük T-lenfosit/malign B-hücre oranı, hızlı KLL progresyonuyla ilişkili olabilir. Naif T-lenfosit ile farklılaşmış T-lenfosit alt gruplarının ve T-lenfosit aktivasyon ile inhibisyon belirteçlerinin değerlendirildiği çalışmalarda, KLL'de T-lenfositlerin prognoz üzerine etkisi daha net anlaşılacaktır.