Examining autobiographical memory characteristics through relationship stories: The role of gender and memory type

Bu çalışmanın ana amacı kişisel önemli anıları, önemli ilişki bağlamında (kardeş ve aile) gerçekleşen anıları birden çok otobiyografik özellik boyutunda incelemektir. Bu bağlamda birbirini takip eden üç çalışma dizayn edilmiştir. Bu çalışmalarda öncelikli olarak kişilerin kardeş ilişkilerinin otobiyografik bellek çalışmaları kapsamında incelenip incelenmeyeceği değerlendirilmiştir. İkinci olarak ise, bu ilişki anılarının anlatım özellikleri incelenmiş ve bu özelliklerinin cinsiyet ve anı türüne göre ne derece değiştiği araştırılmıştır. Bu amaçlar kapsamda yapılan ilk iki çalışmada, Çalışma 1A ve Çalışma 1B, Türkiye ve Amerika toplumlarından gelen üniversite öğrencileriyle genç yetişkinlik dönemindeki kardeşlik ilişkileri ile ilgili derinlemesine mülakatlar düzenlenmiştir. Bu çalışmalarda özellikle katılımcıların kardeşlik ilişkilerinde dönüm noktası anılarını anlatması beklenmiştir. Bu iki çalışmayla kardeşlerin anı çalışmaları yürütmek için güvenilir bir bağlam olup olmadığı anlaşılmaya çalışılmıştır. İkinci olarak ise, ilişki anılarında kullanılmak üzere yeni bir kodlama şeması geliştirilmiştir. Çalışma 1A ve Çalışma 1B'den elde edilen anılar, bu yeni kodlama şemasının altyapısını oluşturur niteliktedir. Bunu izleyerek geliştirilen Çalışma 2'de bir grup genç yetişkin, geçmişlerinde deneyimledikleri kendileri için önemli, kardeşlerini içeren ve/veya aile üyelerini içeren üç farklı anıyı kağıt-kalem yöntemini kullanarak anlatmıştır. Bu çalışmadaki ana amaçlarla beraber, kişilerin kendileriyle ilgili ve önemli ilişki bağlamındaki anılarını nasıl anlattıkları incelenmiştir. Burada, bu anılar, türlerine göre birbirleriyle karşılaştırılmıştır. Son olarak ise, anlatıcıların ve kardeşlerinin cinsiyetlerinin bu anı anlatım özelliklerini nasıl değiştirdiği incelenmiştir. Sonuçlar literatürde bulunan diğer çalışmalar göz önünde tutularak tartışılacaktır.