Meme kanseri tedavisine yönelik ikili ilaç yüklü polimer-lipit hibrit nanopartiküllerin hazirlanması

Meme kanseri dünya çapında önemli bir sağlık sorunudur ve etkili tanı ve tedavi yöntemlerinin geliştirilmesi hayati önem taşımaktadır. Meme kanseri insidans oranları 2004 yılından bu yana her yıl yaklaşık %0,5 oranında artarak, son zamanlarda konulan tüm malignite tanılarının yaklaşık üçte birine katkıda bulunmuştur. Kanserin erken teşhisi, hastalığın seyrini ve tedavisini etkileyen önemli bir adımdır, ancak hastalığın teşhisinde kullanılan mevcut görüntüleme teknikleri pahalıdır ve yan etkilere neden olabilmektedir [1]. Gelişmiş özelliklere sahip akıllı malzemelerin kanser teşhisi ve tedavisi için için kullanılması, hastaların hayatta kalma oranını azaltmak için büyük önem taşımaktadır. Bu tez çalışmasının amacı, meme kanseri tedavisine yönelik ilaç yüklü polimer-lipit hibrit partiküllerin mikroakışkan sistemlerle hazırlanması ve in vitro alım/salım çalışmalarını incelemektir. Bu amaçla ilk bölümde, tek nozüllü mikroakışkan sistem ile farklı morfolojilere sahip polimer-lipit hibrit mikroapartiküllerin (PLHMPs) hazırlanması hedeflenmiştir. Hazırlanan PLHMPler in Optik Mikroskop (OM), Taramalı Elekton Mikroskobu (SEM) ve Polarize Işık Mikroskobu (POM) ile boyut, boyut dağılımı, morfoloji ve optik özellikleri hakkında bilgi edinilmiştir. PLHMPler hazırlanırken kullanılan polimer-lipit oranı, lipit türü, yüzey aktif madde türü ve konsantrasyonu değiştirilerek iki-kompartmanlı, dambıl ve kardan adam morfolojilerine sahip farklı Janus morfolojilerine sahip partiküller hazırlanmıştır. Hazırlanan Janus PLHMPlerin yanında, partiküllerde farklı lipitler kullanılarak dönme ve öteleme hareketi yapabilen çift kırılma (birefringent) özelliğine sahip PLHMPler hazırlanmıştır. Hazırlanan bu partiküllere manyetik nanopartikül yüklenerek manyetik alana duyarlı hale getiirlmiştir. Farklı polimer-lipit kompozisyonları ile mikroakışkan teknolojisi ile hazırlanan PLHMPler uyarana duyarlı olarak farklı biyomedikal uygulamalarda kullanılmak üzere fonksiyonelleştirilmiştir. Farklı uyarana duyarlı Hazırlanan PLHMPlerden ilaç taşıyıcı sistem olarak uygun morfolojiye sahip partikül kompozisyonları ve koşulları incelenerek tasarlanan alüminyum-cam (Al-Gl) mikroakışkan sistem ile seçilen koşullarda polimer lipit hibrit nanopartiküller (PLHNPs) hazırlanmıştır. Mikroakışkan teknolojisi ile 100-200 nm boyutlarında PLHNPler hazırlanmıştır. Meme kanseri tedavisine yönelik istenen özelliklerde hazırlanan polimer-lipit hibrit partiküllerin ilaç alım/salım kapasitelerinin değerlendirilmesi için model ilaç molekülleri olarak resveratrol (RES) ve rodamin-B (Rh-B) kullanılmıştır. Kullanılan partiküller için ilaç alım/ salım kapasiteleri UV-vis spektroskopisi kullanılarak analizlenmiştir. Yapılan çalışmalar doğrultusunda, literatürde ilk defa tek-nozüllü mikroakışkan sistem ile farklı uyaranlara polimer-lipit hibrit partiküller hazırlanmıştır. Ayrıca PLHMP yapısına eklenen manyetik nanopartiküller sayesinde hem teşhis hem de terapi amaçlı kullanılabilecek yeni nesil hibrit yapılar elde edilmiştir. Farklı kompozisyonlar ile manyetik ve optik uyaranlara sahip akıllı PLHMPler ile literatürde ilk defa aynı mikroakışkan sistem ile hazırlanmıştır. Aynı zamanda literatürde nanopartikül sentezi için ilk defa polimer tabanlı mikroakışkan sistemlere alternatif olarak, ucuz ve kimyasal olarak inert Al-Gl malzemeden hazırlanan mikroakışkan sistem ile 100 nm boyutlarında PLHNPler yüksek monodispersite (PDI > 0.1) ile hazırlanmıştır.