Şırnak ilinde 4-12 yaş grubundaki çocuklarda bağırsak parazitlerinin prevalansının, hemogram ve immünoglobülin e seviyelerinin belirlenmesi

Bağırsak parazitlerinin yayılmasında; insanların yaşam şekilleri, yaşadıkları alanlar, temizlik ve tuvalet alışkanlıkları, kanalizasyon, alt yapının yetersizliği ve foseptik çukurlarının yokluğu önemlidir. Ayrıca evlere verilen suyun temizliği, aile ve çocuklara verilen sağlık eğitiminin yetersizliği, beslenme alışkanlıkları, çocukların okuduğu okulun temizliği, yoksulluk ve bilgisizlik de bağırsak parazitlerinin yayılmasında önem taşır. Bu nedenlerden dolayı Doğu ve Güneydoğu illerindeki çocuklarda bağırsak paraziti hastalıkları yaygın ve yüksek oranlarda görülmektedir. Çalışmamız, Haziran 2014-Ocak 2015 tarihleri arasında Şırnak Devlet Hastanesi pediatri polikliniğine başvuran 4 - 12 yaş grubundaki 357 çocuk üzerinde yapılmıştır. Çalışmada bağırsak parazitlerinin prevalansı ve parazitli çocuklarda IgE ve hemogram seviyeleri incelenerek daha öncesinde yapılan çalışmalarla karşılaştırılmıştır. Çalışmaya alınan 357 çocuğun 223 (% 62,4)'ünde parazit görülürken 134 (%37,6)'ünde parazite rastlanmamıştır. Bağırsak parazit sıklığı ve bağırsak parazitlerinin türlere göre dağılımı; 2 (% 0,5)'sinde Entamoeba histolytica/dispar, 67 (% 18,7)'sinde Giardia intestinalis, 17 (% 4)'sinde Blastocystis hominis, 25 (% 7)'inde Dientamoeba fragilis, 52 (%14,5)'sinde Ascaris lumbricoides, 86 (% 24)'sında Enterobius vermicularis, 89 (% 24,9)'unda Taenia saginata, 11 (% 3)'inde Hymenolepis nana, 1 (% 0,2)'inde Strongyloides stercoralis ve 1 (% 0,2)'inde Dicrocoelium dendriticum şeklindedir. Parazitli 223 çocuktan ve parazit görülmeyen 134 çocuktan alınan kan örneklerinin serumlarında belirlenen IgE seviyeleri arasında anlamlı bir fark görülmemiştir (p>0,05). Bununla birlikte çiğ etle bulaşan T. saginata enfeksiyonunun yüksek oranda görülmesi halen Şırnak'ta etin çiğ veya iyi pişirilmeden yendiğini göstermektedir. Çalışmadan elde ettiğimiz sonuçları bölgedeki diğer illerde yapılan çalışma sonuçları ile kıyasladığımızda saptanan parazit oranının biraz daha yüksek olduğu görülmektedir. Bunun nedeni olarak ise il genelinde altyapı sorunlarının ciddi anlamda çözülememiş olması ve buna bağlı olarak dışkının toprağa ve suya karışmasından kaynaklandığını düşünmekteyiz. Ülkemizde son yıllarda yapılan değişik çalışmalara baktığımızda; temizlik ve sanitasyon noksanlığı dolayısı ile bulaşan protozoon enfeksiyonlarının yüksek olduğu görülmektedir. Ancak insan dışkısının toprağa karışması sonucu bulaşan helmint enfeksiyonlarında ise bir azalmanın olduğu görülür. Örneğin dışkının toprağa karışması ile insanlara bulaşan A. lumbricoides enfeksiyonu kanalizasyon sorunu çözülen illerde görülmezken çalışmamızda % 14,5 oranında görülmüştür.