Tekerlekli sandalye basketbol oyuncularında antrenmanın oksidatif stres üzerine etkisi

Basketbol antrenmanları genel fiziksel aktiviteleri ve psikolojik öğeleri mükemmel basketbol performansı ile bütünleştirmeyi kapsar. Yapılan antrenmanın tipine, şiddetine ve süresine bağlı olarak, oksidatif stres parametrelerinde de değişiklikler olabilmektedir. Çalışmamızda; tekerlekli basketbol oyuncularında antrenmanın oksidatif stres üzerine etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmamızdan elde ettiğimiz bulgularda; 12 haftalık antrenman programının katılımcı grubunun fiziksel ve oksidatif stres parametreleri üzerindeki etkileri ilk ve son değerleri ile karşılaştırılarak incelendi. Çalışmaya; Türkiye Tekerlekli Sandalye Basketbol 1. Lig takımında oynayan 9 erkek sporcu gönüllü olarak katıldı. 12 haftalık antrenmanın öncesi ve sonrasında; sporcuların bazı fiziksel özellikleri (yaş, vücut ağırlığı, boy, beden kitle indeksi (BKI), antrenman yaşı) belirlenerek bazı fiziksel (el-pençe kuvveti (sağ-sol), dinlenik nabız) ve oksidatif stres parametreleri üzerinde Malondialdehit (MDA), A vitamini ve E vitamini değerleri arasında antrenman öncesi ve sonrası anlamlı farklılık olup olmadığı araştırıldı. Elde edilen verilerin istatistiksel analizlerinin yapılmasında SPSS 22.0 paket programı uygulandı. Antrenman öncesi ve sonrası parametreler arasındaki farklılıkların tespitinde ise bağımlı gruplar için paired samples "t" testi kullanıldı. 12 haftalık düzenli antrenman yapan tekerlekli sandalye basketbol takımı oyuncularının sağ el-pençe kuvveti ve sol el-pençe kuvveti değerlerinde artış (p<0,05), dinlenik nabız değerinde ise düşüş görüldü (p<0,05). Oksidatif stres parametrelerinde MDA değerinin arttığı saptandı (p<0,05). E vitamini değerinin azaldığı tespit edildi (p<0,05). A vitamini değerinde ise anlamlı bir farklılık bulunmadı (p<0,05). Sonuç olarak; 12 haftalık düzenli antrenman yapan tekerlekli sandalye basketbol takımı oyuncularının sağlıkla ilişkili bazı fiziksel uygunluk parametrelerinde gelişmeler gözlendiği görüldü. Sporcuların egzersiz sonrası artabilecek ROS ve lipid peroksit varlığının endojen antioksidan varlığıyla doğal yoldan minimize edildiği ve belki antioksidanlar açısından zengin bir diyet ile tamamen önlenebileceği kanısına varıldı. Anahtar Kelimeler: Antrenman, Basketbol, Malondialdehit, A vitamini, E vitamini...