Yaşlı sıçanlarda egzersizin anksiyete- ve depresyon- benzeri davranışa etkisi

GİRİŞ: Düzenli aerobik egzersizin nöronları etkileyerek nörogenezisi, ilişkili olarak öğrenme ve belleği arttırdığı, depresyonu ve anksiyeteyi azalttığı belirlenmiştir. Egzersizin bölünerek uygulandığı, yaşlılar gibi toleransı düşük bireylerde olumlu etkileri görülmüştür. AMAÇ: Yaşlanmayla görülen anksiyete- ve depresyon- benzeri davranışlara bölünmüş egzersizin etkileriyle serotonin ve serotonin 1A reseptörünün rolünün araştırılmasıdır. YÖNTEM: Çalışmaya 24 aylık yaşlı, 6 aylık erişkin Wistar Albino dişi sıçanlar alınarak 5 gruba ayrıldı; yaşlılar(n=10), erişkinler(n=7), serotonin geri alım inhibitörü(SSRI) uygulanan yaşlılar(n=10), egzersiz yapan yaşlılar(n=10), SSRI+egzersiz uygulanan yaşlılar(n=10). Egzersiz sonrası tüm deneklere açık alan, yükseltilmiş+labirent ve zorlu yüzme testleri yapıldı. Serum kortikosteron seviyeleri, amigdala, hipokampus ve prefrontal korteks hücre sayıları, doku serotonin ve serotonin 1A(5-HT1A) seviyeleri ölçüldü. Sonuçlar SPSS programında, tek yönlü ANOVA, post hoc Bonferoni istatiksel analizleriyle değerlendirildi. BULGULAR: Açık alan testinde grupların lokomotor aktiviteleri ve orta karelerde bulunmaları arasında fark görülmedi(p>0.05).Yükseltilmiş+labirent testinde yaşlılar erişkinlere göre düzeneğin açık kollarında daha az bulundu(p<0.007). Egzersiz yapanlarda bu süre artarken(p<0.05), SSRI alanlarda değişmediği görüldü (p>0.05). Zorlu yüzme testinde yaşlılar, erişkinlere göre hareketsizken (p<0.001), egzersiz ve SSRI grubunda bu sürenin azaldığı, SSRI+Egzersiz grubunda değişmediği gözlendi (p<0.001). Amigdala ve hipokampus doku serotonin seviyesi yaşlılarda düşükken (p<0.05), SSRI+Egzersiz grubunda yüksekti (p<0.05). Egzersiz, SSRI ve SSRI+egzersiz gruplarında serotonin 1A reseptör seviyeleri arasında fark görülmedi. Yaşlıların hücre sayısının hipokampus, prefrontal korteks ve amigdalada azaldığı (p<0.05), egzersiz, SSRI ve SSRI+egzersiz gruplarında ise arttığı saptandı. SONUÇ: Bölünmüş egzersizin hipokampus, prefrontal korteks ve amigdala beyin bölgelerindeki hücreleri arttırabileceği böylece yaşlılığa bağlı görülen anksiyete ve depresyonu azaltabileceği, serotonin ve serotonin 1A reseptörünün depresyon- benzeri davranışın mekanizmasında rol oynayabileceği söylenebilir.