Yeni figüratif resimde öne çıkan uzamsal pratikler ve Paula Rego örneği

XX. yüzyılda ortaya çıkan bilimsel ve teknolojik gelişmelerle birlikte zaman ve uzam algımızda büyük değişimler olmuştur. Gerçek ve sanal ortamlarda teknolojinin neden olduğu hızlanma sıkışmış, klostrofobik bir uzam-zaman deneyimine yol açar ve bu (fiziksel, eleştirel vb.) mesafe algımızı zayıflatarak yetersiz hale getirir. Uzam-zamanın yerini hız-uzam aldığında doğaları gereği statik olan plastik sanatların sorunla karşılaşması kaçınılmazdır. Bunun yanında sanatta hazır-nesne kullanımı da sanat kavramını sonu gelmez bir yeniden tanımlama arayışına neden olur. Nitekim sanat eserinin biçimsel (duyusal/estetik) niteliklerinin büyük öneme sahip olduğu geleneksel temsil kavramı terk edilirken, felsefede geleneksel metafizik ve epistemolojik temalardan ayrılarak dilin yapısına ve insanın söz konusu bu temaları kavrayışındaki rolüne odaklanan post-modern dönüşüm, duygulardan bağımsız, zihin temelli bir sanat kavrayışına ayrıca katkıda bulunur. Oysa yaratım sürecinde duyguyla bütünleşik olarak gerçekleşen bedensel eylem sayesinde duyumsanabilirlik kazanan biçim, üslup ve anlam, resmin aurasını/atmosferini meydana getirir. Resmin aurasının duyumsamaya açılmasını sağlayan resimsel uzam, söylemsel bir uzam değildir, dolayısıyla söyleme dönüştürülemez. Nitekim yaşamsal deneyiminin, söylemsel formun yetersizliğinden ötürü sanatsal formun yaratımıyla duyusal hâle gelişi bu durumu anlaşılır kılar. Kısacası, resmin gücünü söylemsellikten değil, biçim-üslup-anlamın yaratılış biçiminden aldığını söylemek yerinde olur. Dil temelli semiyolojinin büyük önem kazandığı postmodern dönemde geleneksel sanattan esinlenen Yeni-Eski Ustalar ise resimsel uzamın oluşturuluş biçiminden kaynaklanan resmin bu gerçek gücünü duygu ve malzemeyi bütünleştiren sanatsal formlar yaratarak ortaya koyarlar. Nitekim Rego'nun resimlerinin başarısı da üslubunun anlatımcı olması ya da resimlerinin arkasındaki hikayelerden ziyade resimsel ögeleri düzenleyiş biçiminden ileri gelir.