6
Archived Theses
0
DOIs Assigned
0%
DOI Rate
Discipline
Ekoturizm destinasyonlarında etkili olan kriterlerin analitik hiyerarşi süreci yönetimi ile belirlenmesi: Giresun ili üzerine bir araştırma
Günümüz turizm endüstrisi ulusal ve uluslararası boyutta meydana gelen olaylar sonucunda turistlerin tatil anlayışına yönelik değişimler olmaktadır. Bugün Dünya'da yaşanan "Covid-19" salgınıyla birlikte küçük gruplar halinde, doğaya zarar vermeden doğa ile bütünleşen turizm türü olan ekoturizm daha fazla tercih edilir hale gelmiştir. Bu bağlamda ekoturizm destinasyonlarının sunduğu eşsiz imkanların turistlerin dikkatini çekebilmesi için seyahat acenteleri tarafından yapılan pazarlama ve tanıtım çalışmalarının geliştirilmesi gerekmektedir. Giresun ili coğrafi özellikleri, yaylaları, ekoköyleri ve ekolojik çeşitliliği açısından önemli bir ekoturizm destinasyondur. Bu çalışmanın amacı; Giresun ilinde bulunan seyahat acentelerinin yöneticilerinin "Analitik Hiyerarşi Süreci" (AHS) yöntemi kullanılarak ekoturizm anlayışına yönelik seçimleri sonucunda hangi kriterin veya kriterlerin etkili olduğunu ortaya koymaktır. Çalışma kapsamında, öncelikle konu hakkında literatür taraması yapılmış olup veri toplama aracı olarak anket yöntemi kullanılmıştır. Anket verileri sunucunda elde edilen veriler doğrultusunda ilk olarak seyahat acente yöneticilerin demografik durumlarını gösteren frekans analizi SPSS25 programı ile yapıldıktan sonra Analitik Hiyerarşi Yöntemi (AHS) önceden belirtilmiş olan kriterlerin ikili karşılaştırma matrisi oluşturulmuştur. Daha sonra geometrik ortalamalar hesaplanmıştır. Verilerin analizinde Super decision V 3.2 programı kullanılmıştır. Analiz sonucunda, güvenlik kriterinin seyahat acente yöneticilerinin ekoturizm anlayışına yönelik en önemli seçim kriteri olduğu görülmüştür. Seyahat acente yöneticilerinin ekoturizm anlayışına yönelik diğer seçim kriterlerinin önem düzeyleri güçlüden zayıfa doğru sırasıyla turizm tesisleri, doğal yaşam, kültürel yapı, ulaşım, coğrafi özellikler, altyapı, iklim ve fiyat olarak belirlenmiştir. Ayrıca çalışmada Giresun'da gerçekleşen ekoturizm faaliyetlerinin geliştirilmesine katkıda bulunacak kriterlere yönelik öneriler sunulmaktadır.
COVID-19 salgını sonrasında güncellenen turizm algısının glamping turizmine etkisi üzerine bir araştırma: Giresun örneği
Türkiye gerek doğal özellikleri gerekse tarihi ve kültürel özellikleri açısından oldukça zengin bir ülkedir. Bu zenginliklerin korunarak turizme kazandırılması gerekmektedir. Aksi takdirde kontrolsüz ve plansız turizm projeleri ülke turizmine katkı sunmak yerine çevreyi ve değerleri tahrip edeceğinden, ülke ve bölge turizmine kapanması zor yaralar açılacaktır. Bu açıdan turizmin sürdürülebilirliği adına ekoturizm gibi turizm seçeneklerinin değerlendirilmesi ülkenin yararına olacaktır. Ekoturizm, ülkeyi ziyarete gelenlerin; doğal, tarihi ve kültürel güzellikler içinde dinlenme olanağı sunarken, aynı zamanda çevreye duyarlı olmayı ve bu zenginliklere zarar vermeden onları keşfetmeyi hedefler. Günümüzde turistlerin turizm ürünlerine yönelik talepleri oldukça değişikliğe uğramış ve çeşitlenmiştir. Günümüz insanı özellikle metropol hayatın yoğun temposundan uzaklaşarak, doğayla baş başa ve izole tatil anlayışını benimsemeye doğru bir trende yönelmiştir. Son yaşanan COVID-19 salgınının bu tüketici eğilimini daha da güçlendireceği; butik turizm ve doğa ile iç içe, daha izole turizm tercihlerinin pekişeceği yönünde sinyalleri de daha net almaktayız. Doğaya dönük, sakin ve yeni mekanlar arayışında olan metropol insanının bunu daha lüks ve rahat bir ortamda yaşama arzusu, metropol insanını yeni bir tatil anlayışı olan glamping turizmiyle tanıştırmıştır. Glamping turizminde; konfor tatilin odağında tutulurken, turistlere doğa içinde değişik konseptlerde konaklama imkânı ve yeni deneyimler kazandıran farklı rekreasyonel aktiviteler sunulmaktadır. Bu çalışmadaki amaç; glamping turizmini detaylı olarak incelemek, glamping turizminin ülkemizdeki durumunu tespit etmek ve Giresun ilinde uygulanabilirliğini araştırmaktır. Giresun ili glamping turizmi açısından doğal kaynaklar açısından, potansiyeli oldukça yüksek bir ildir. Dolayısıyla il kapsamında, kaynak kullanım dengesini temel alan detaylı turizm planlamaları yapılmalıdır. İl içerisinde var olan ve yeni kurulacak işletmelerin çevreye duyarlı ve doğal yapıyı koruyan hizmetler sunarak turizm gelişimine katkı sunulması gerekmektedir. Bu kapsamda halkın, ziyaretçilerin, turizm işletmelerinin bilinçlendirilmesi şarttır. Doğal yapıyı koruyan ve doğaya uygun konaklama mimarisini kullanan glamping işletmelerinin Giresun'un turizm gelişimi için uygun olduğu ve büyük bir potansiyele sahip olduğu aşikârdır. Bu çalışmayla literatüre akademik olarak katkıda bulunmanın yanında turizm sektöründe arayış içerisinde olan destinasyon veya girişimcilere öneriler getirilecektir. Anahtar Kelimeler: Glamping turizmi, Giresun, Ekoturizm
Trabzon'daki yerel halkın ekoturizme yönelik tutum ve algılarına ilişkin bir çalışma
Turizm faaliyetlerinin doğa üzerindeki baskıyı artırarak, atmosferik kirlilik, bölgedeki taşıma kapasitesinin aşılması, yaban hayatı popülasyonunun ve endemik bitki türlerinin zarar görmesi, su kaynaklarının güvensiz hale gelmesi, çöplerin doğal ve yaşam alanlarına zarar verebilecek şekilde atılmaları gibi sayısız ekolojik problemlere yol açmaktadır. Çevre üzerindeki bu olumsuz etkiler sorumlu bir turizm çeşidini benimseme konusundaki zorunluluğu ortaya çıkardığından doğa tabanlı bir alternatif turizm fikri olan ekoturizm ortaya çıkmıştır. Turizm sektöründe doğal kaynakların sürdürülebilirliğini sağlayıcı temel taşlardan biri olan ekoturizm doğal alanlar, yerel halk ve turizm arasındaki ilişkiyi destekleyerek, doğal ve kültürel değerlerin zarar görmeden kullanılmasını, koruma ve geliştirme dengesini sağlamaya yardımcı olabilecek bir kavramdır. Çalışma alanı olarak belirlenen Doğu Karadeniz Bölgesindeki Trabzon ili hem kıyı hem de dağlık kesimleri içermesi, sahip olduğu farklı bitki örtüleri, toprak yapısı, yeraltı ve yerüstü sularının temiz, florasının tıbbi ve aromatik bitkilerce zengin, hem kutbi hem de tropikal hava kütlelerine sahip olması nedeniyle ekoturizm açısından önemli olanaklar sunmaktadır. Trabzon ilindeki yerel halkın ekoturizme yönelik tutum ve algılarını konu alan bu çalışmanın amacı ekoturizmin yerel halk tarafından bilinirliğini belirleyerek, yerel halkın nasıl bir tutum sergilediğini ölçmektir. Araştırmaya ilişkin veriler anket yöntemi ile elde edilmiş olup çalışmanın evrenini Trabzon halkı oluşturmaktadır. Araştırmanın sonucunda Trabzon'da yaşan yerel halkın ekoturizmin, ekonomik, sosyo-kültürel ve çevresel gelişimine karşı olumlu yönde tutum gösterdikleri tespit edilmiştir.
Giresun sakinlerinin rekreasyon talepleri, kent içi ve yakın çevresindeki ekoturizm kaynaklarının rekreasyon potansiyellerinin belirlenmesi
Sanayi devrimi sonucunda meydana gelen aşırı endüstrileşme, kentleşme ve doğal hayattan uzaklaşma ekolojik dengede sıkıntılar meydana getirmiştir. İnsan gücüne dayalı iş kaynaklarının toplumda meydana getirdiği stres ve yorgunluk hali önceden de var olan rekreasyon etkinliklerine katılımı arttırmış ve ihtiyaç haline getirmiştir. Bunun en yakın örneğini ise 2020 yılında tüm dünyayı çepe çevre saran Covid-19 virüsü salgınında evlere kapandıkça yaşadığımız sıkıntılarla görmekteyiz. Rekreasyonun günlük yaşamımızda bu denli önemli olması, bu rekreasyon faaliyetlerinin alanlarda çeşitlendirilmesini gerektirmektedir. Bu nedenle rekreasyona uygun açık alanların potansiyellerini ve bu potansiyelin kapasitesi ile sağlanacak performans değerlerinin de bilinmesi gerekmektedir. Bu çalışma Doğu Karadeniz bölgemizin yaylaları ve vejetaryen mutfağı ile meşhur Giresun İlinde yapılmıştır. Çünkü, Giresun küresel iklim değişimine bağlı olarak sayılarının azalacağı öngörülen yaşanılabilir coğrafya içerisinde gösterilen illerimizden birisidir. Giresun doğası her mevsim sunduğu değişen rekreasyon ve turizm aktivite çeşitliliği ile geleceğin önemli destinasyonlarından biri olarak gösterilmektedir. Bu özelliğini büyük ölçüde doğasına borçludur ve Giresun doğası mutlak surette sürdürülebilir turizm anlayışıyla turistlik hareketliliğin içine alınmalıdır. Doğayı koruyarak kullanmamız için yapmamız gereken olmazsa olmaz çalışmalardan birisi rekreasyon potansiyelinin tespit edilmesidir. Rekreasyon potansiyeli tespitinde, ülkemizde neredeyse kullanılan tek yöntem Gülez yöntemidir. Bu yönüyle bizde çalışmamızda temel ölçek olarak Gülez yöntemini kullanmayı tercih ettik. Giresun şehrinde, halkın en çok tercih ettiği kent içi rekreasyon alanlarından olan ve bugüne kadar rekreasyon potansiyelleri çalışılmamış Giresun Kalesi, Giresun Adası ve Giresun Gedikkaya rekreasyon alanı çalışılmak üzere belirlenmiştir. Seçilen bu alanlarda 390 katılımcı ile rekreasyonel taleplerini belirlemek için yüz yüze anket çalışması gerçekleştirilmiştir. Bu anket verileri güvenirlik analizleri yapıldıktan sonra temel istatistik işlemlerle "rekreasyon alanı kapasite ve performans analizi" hazırlığında kullanılmıştır. Alanların rekreasyon potansiyeli, kapasitesi ve performans değerleri sırasıyla, Giresun Kalesi için bulunan; % 73, % 85, % 50 Giresun Adası için, ' % 61, % 46, % 8, ve Gedikkaya için, %63, %72, %19, olarak hesaplanmıştır. Bu değerle bakıldığında, Giresunluların ve Giresun'a gelen hemen her turistin ziyaret ettiği ve rekreasyonel faaliyetlerde bulunduğu Kale ise potansiyel olarak "yüksek", kapasite "çok iyi" ve performans olarak "orta" düzeyde görülmektedir. Giresun Adası'nın rekreasyon potansiyeli "yüksek", kapasitesi "orta", performansı "çok düşüktür". Gedikkaya ise potansiyel ve kapasite olarak "yüksek" , performansı "çok düşük" bulunmuştur. Bu veriler gösteriyor ki, her üç alanda potansiyel ve kapasite mevcut olduğu halde toplumun kendisine sunulmasını beklediği rekreasyonel olanaklar, yeterince sunulamamış. Başka bir deyişle halkın beklediği performans düzeyine ulaşılamamıştır. Gülez yöntemi 1990 yılların şartlarında hazırlanmıştır. Başka bir ifade ile halkın bugün rekreasyon olarak icra ettiği aktivite çeşitliliği o yıllarda, yaygın değildi yada hiç yoktu. Dolayısıyla Gülez yöntemini oluşturan ölçekler ve bunlara ait alt önermeler bugünkü rekreasyon beklentilerine cevap verecek zenginlikte değildir ve revize edilmesi mutlaka düşünülmelidir. Anahtar Kelimeler: Rekreasyon Potansiyeli, Gülez Yöntemi, Giresun Adası,Giresun Kalesi, Giresun-Gedikkaya, Rekreasyon Kapasitesi ve Rekreasyon Performansı
Yalıköy (Ordu-Fatsa) ve yakın çevresinin ekoturizm potansiyeli
Dünyada hızla gelişen sektörlerden biri olan turizm sektörü içinde ilk sırada yer alan deniz turizminin yanında, yeni turizm çeşitleri içinde olan ekoturizm hızla yaygınlaşmaktadır. Deniz - kum - güneş üçlüsünden oluşan kitle turizminden farklı arayışlara yönelen turistler, şehir hayatının yoğun, sıkıcı, baskıcı yaşamından kurtulmak için hem turizmi her mevsim yaşamak hem de ziyaret edilen bölgenin kültürünü yerinde yaşayıp öğrenmek için ekoturizme doğru bir yönelim gerçekleştirmektedir. Ordu yöresi ekoturizm potansiyeli yüksek bir saha olup, Yalıköy'ün ekoturizm potansiyeli ile ilgili yapılmış akademik ve bilimsel herhangi bir çalışmanın bulunmaması çalışmanın oluşturulmasında en büyük etkendir. Bu çerçevede bu çalışmanın amacı Yalıköy ve yakın çevresinin sahip olduğu ekoturizm potansiyelinin belirlenmesidir. Bu amaç doğrultusunda çalışmada veri elde etmek için araştırma sahasında arazi çalışmaları ve gözlemlerde bulunulmuş, halkla görüşmeler gerçekleştirilmiş ve resmi kurumlardan bilgilerle veriler elde edilmiştir. Çalışma sahasını oluşturan Yalıköy ve yakın çevresi gerek coğrafi konumu, gerekse sahip olduğu doğal güzellikleri ve ayrıca turizm gelişme bölgesi içinde bulunması nedeniyle ayrıcalıklı öneme sahiptir. Yalıköy, Karadeniz kıyısında olması nedeniyle deniz turizminin yanı sıra ekoturizm faaliyetleri için de potansiyele sahiptir. Yalıköy ve yakın çevresinde tekne turları, sportif olta balıkçılığı, kuş gözlemciliği, gastronomi turizmi, doğa fotoğrafçılığı, kültür turizmi, festival ve şenlik turizmi gibi ekoturizm faaliyetleri yapılabilmektedir. Çalışma, bölge ile ilgili yardımcı bir kaynak niteliği taşıyacağı noktasında önem arz etmektedir. Sonuç olarak bölgede var olan ekoturizm potansiyeli coğrafi unsurlarla da ilişkilendirilerek farklı yönleri ile incelenmiş ve değerlendirilmiş, analizler yapılmış, sonuç ve öneriler ortaya konulmaya çalışılmıştır.
Yerel halkın ekoturizme yönelik algısı Alanya bölgesi örneği
Ekoturizm doğal ve sosyo-kültürel çevreyi koruyarak gelişen, yerel halkın da ekoturizmin ortaya çıkardığı ekonomik gelişmeden fayda sağlamasına yarayan bir alternatif turizm çeşididir. Ülke ya da bölgenin sahip olduğu turistik doğal kaynakları koruyarak kullanma dengesini sağlaması yönüyle ekoturizm önemlidir. Yerel halkın kültürel yapısını koruması ve ekonomik fayda sağlaması ekoturizmin gelişiminde etkilidir. Ekoturizmin gelişmesi için yerel halkın desteği ve ekoturizm konusundaki algıları önem teşkil etmektedir. Yerel halkın ekoturizm algıları olumlu yönde olursa ziyaretçilere davranış şekilleri de olumlu olacak ve bu durum ekoturizm faaliyetlerinin bölgedeki gelişimini etkileyecektir. Araştırmada önemli turizm destinasyonlarından olan Alanya İlçesi'nin ekoturizm potansiyeli araştırılarak yerel halkın ekoturizme yönelik algısının ölçülmesi amaçlanmaktadır. Buna bağlı olarak çalışmanın birinci bölümünde turizm ve turizmin sınıflandırılması kavramlarından bahsedilmiştir. İkinci bölümde sürdürülebilir turizm, alternatif turizm ve ekoturizm kavramları açıklanarak ekoturizmin gelişimi, özellikleri, önemi, amaçları, ilkeleri ve etkileri üzerinde durulmuştur. Üçüncü bölümde Alanya İlçesi'nin coğrafi özellikleri, mevcut ve geliştirilebilecek ekoturizm faaliyetlerine değinilmiştir. Dördüncü bölümde ise araştırmanın amacı, önemi, konusu, yöntemi, bulguları ve sonuçlarına yer verilmiştir. Araştırmada 522 kişiye anket uygulanarak veriler SPSS 22.0 programında değerlendirilmiş ve frekans analizi, ortalama, standart sapma, güvenilirlik, T-testi, ANOVA Testi gerçekleştirilmiştir. Analizler sonucunda Alanya bölgesinde yaşayan yerel halkın ekoturizm algılarının olumlu yönde olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Yerel halkın demografik özelliklerine bağlı olarak değerlendirildiğinde ekoturizme yönelik algıları arasında anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir.