0-2 yaş arası çocuklarda sık görülen inek sütü proteini ve yumurta alerjisine annenin gebelikteki beslenme durumunun etkisi

Bu çalışmada; çocukta, yumurta ve inek sütü proteini alerjisinin hem annenin hem de çocuğun beslenmesi ile olan ilişkinin araştırılması ve elde edilecek sonuçlarla besin alerjisinin nedenlerine yönelik yeni bir bakış açısı kazandırmaktır amaçlanmıştır. Çalışma; 04.04.2024 - 05.07.2024 tarihleri arasında İzmir Sağlık Bilimleri Üniversitesi Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı, Çocuk Alerji ve İmmünoloji polikliniğine başvuran, inek sütü proteini ya da yumurta alerjisi ya da hem inek sütü proteini hem de yumurta alerjisi tanısı alan 24 aydan küçük 54 hasta araştırma grubu ve hastane servisinde farklı nedenlerden dolayı yatan 24 aydan küçük 34 hasta sağlıklı grup olmak üzere toplam 88 hasta araştırmaya dahil edilmiştir. Katılımcıların %13,0'ünde inek sütü, %40,7'sinde yumurta %46,3'ünde ise her iki hem inek sütü hem yumurta alerjisi olduğu belirlenmiştir. Tekli alerjisi olan bireylerin oranı %53,7 iken çoklu alerjisi olan bireylerin oranı %46,3 olarak belirlenmiştir. Alerjik grupta yer alan katılımcıların %46,3,'ünün ilk gebelikten olduğu saptanmıştır. Gebelik sayısı ve alerjik olma durumu arasında negatif bir ilişki olduğu belirlenmiştir (p<0,05). İlk altı ay sadece anne sütü kullanımının alerjik olma durumuyla arasında pozitif bir ilişki olduğu belirlenmiştir (p<0,05). Tamamlayıcı beslenmeye başlama zamanının gecikmesi ile alerjik olma arasında pozitif bir ilişki olduğu belirlenmiştir (p<0,05). Sağlıklı grupta yer alan katılımcıların ilk tüketilen ek gıda ürünü %41,2'yle süt, yoğurt ve kefir olurken alerjik grupta bu besin grubu %59,3 oranla meyve ve sebze olmuştur (p<0,05). Çocuğu sağlıklı ve alerjik grupta olan annelerin gebelik süresinde probiyotik kullanma oranları sırasıyla %26,5 ve %9,3 olarak belirlenmiştir (p<0,05). Açık yoğurt tüketimi ile alerjik olma arasında negatif bir ilişki olduğu belirlenmiştir (p<0,05). Çocuğu alerjik grupta yer alan annelerin tüketmiş olduğu; fındık, ceviz, çökelek ve beyaz ekmek miktarının, çocuğu sağlıklı grupta olan annelerin tüketim miktarına göre daha yüksek olduğu; çocuğu sağlıklı grupta yer alan annelerin tüketmiş olduğu; Antep fıstığı, yarım yağlı süt ve nohut miktarının çocuğu alerjik grupta olan annelerin tüketim miktarına göre daha yüksek olduğu ve bu ortalamalar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu belirlenmiştir (p<0,05). Tüm bu bilgiler doğrultusunda besin alerjilerinde; doğum sırası, anne sütü alımı, tamamlayıcı beslenme, probiyotikler, annenin gebelikteki beslenme durumu gibi pek çok faktörün etkili olduğu görülmüştür. Annenin gebelikteki diyetinin, yenidoğanda görülen besin alerjilerine etkisine yönelik literatürde az çalışma bulunmaktadır. Bu konuya yönelik daha fazla araştırmaya ihtiyaç bulunmaktadır. Bu anlamda, çalışmamızın literatüre katkı sağlayarak bu konuda yapılacak başka çalışmalara da yol gösterici olabileceğini düşünüyoruz.