Marmara bölgesinin 3 boyutlu P dalgası hız yapısının yerel deprem tomografisi kullanılarak belirlenmesi

Ekim, 2009 ve Aralık, 2012 tarihleri arasında 40.2-41.2 N ve 26.5-30.5 E koordinatları içerisinde kalan, 90 kara istasyonunda, 30 OBO istasyonunda kaydedilmiş 47034 bölgesel depremlerin P dalgası varış zamanları ve 35 OBO istasyonunda kaydedilmiş patlatma verisinin (Seismarmara Survey, France) ters çözümle değerlendirilmesi sonucu Marmara Bölgesi?nin 3 boyutlu P hızı değişimi modellenmiştir. Seçilen 648 iyi çözümlenmiş deprem ile 1 boyutlu hız modellemesi Velest kodu ile gerçekleştirilmiştir. Öncelikle 3D tomografi için başlangıç modeli olarak kullanılmak üzere VELEST kodu ile 1D minimum model oluşturulmuştur. Farklı 3D ters çözümlerin ardından çalışma alnını daha iyi temsil edebilecek bir başlangıç modeli elde edilmesine karar verilmiştir. Başlangıç modeli seçilerek çalışma alanını hem karada hem de denizde temsil edecek 3D P dalgası hız modeli oluşturulmuştur. Oluşturulan modele Checkerboard Testi, Geri Dönüştürücü Test and Karakteristik Test yapılarak sonucun güvenilirliği RDE, DWS, SF and Hit count, değerleri ile belirlenmiştir. Elde edilen modelden kesitler alınarak karayı ve denizi aynı anda kesen profiler boyunca hız değişimi gösterilmiştir. Basenleri kesen tüm profiller göstermiştir ki, alt kabuğun yüksek hızları basenlere doğru, basenlere şeklini veriyormuş gibi görünen uzantılar yapmıştır. Orta ve Çınarcık basenlerinin kuzeyinin altında, bu basenlerin kuzey sınırlarını taşıyormuş gibi görünen dirençli duvarlara benzeyen yüksek hızlar 5 km ile 15 km arasında tespit edilmiştir. Basenlere doğru bu çıkış yapan yüksek hızlar ortalama 6.3 km/s hızla görülmüştür. Bu uzantılar bölgedeki makaslama geriliminden kaynaklandığı ve hızlardaki baseni şeklini vermiş olabilecek yapıların basenleri oluşumu ile aynı döneme denk gelmiş olabileceği tahmin edilebilir. Yani hem bu yüksek hızların hem de basenlerin Kuzey Anadolu Fay Hattı?nın Marmara Denizi?ne bölgenin kuzeyindeki dirençten kaynaklanan makaslama stresinin hakim olduğu dönemde girmesi ile ilişkili olabileceğini söyleyebiliriz (Yılmaz, 2010). 3D model ile yapılan lokasyonlardan sonra bölgede sismisite 5 km ve 15 km arasında gözlemlenmiş, deprem lokasyonları iyileştirilmiş ve sismojenik zon bu aralıkta belirlenmiştir. Pre-kinematik ve kristalin taban deniz altında değişimler göstermiştir. Deniz ve kara hızların 8 km den sonra uyum gösterdiği görülmüştür.