Akut bronşiolitli çocuklarda salbutamol ve yüksek akımlı nazal kanülle oksijen tedavilerinin karşılaştırılması

Çocuk Acil Kliniğinde yürütülen bu prospektif müdahale çalışmasında; <2 yaş ilk bronşiyolit atağı ile başvuran sağlam çocuklardan SKS ≥ 4 olanlara, salbutamol ve YANKOT uygulandı; klinik sonuçları karşılaştırıldı. Yetmişiki hastanın 47'si erkek, ortalama yaşı 7.8 ay, %59.7'sinin yaşı <6 aydı. 52(%72,2)'si sezaryenle doğmuş, %65'i ilk altı ay sadece emzirilmiş, %16.7'sinde besin allerjisi/egzeması, 39'unun eviçi sigara dumanı maruziyeti, 29'unun aile bireylerinde astım vardı ve %97.2'sine anneleri bakıyordu, %33.3'ü kalabalık ailede yaşıyordu. En sık başvuru şikayeti öksürüktü(%68.1). En sık taşikardi(%72.2), takipne(%84.8), desatürasyon(SaO2<%95, %22.2) ve ateş(%12.5) tespit edildi, %79.2'sinde muayenelerinde SKS parametreleri dışında bulgu yoktu. Başvuruda SKS ortalaması 8,4 puan olup, orta ve ağır klinikte olan hasta oranı eşitti. Ağır bronşiolitlilerin çoğu(%85'i) düşük gelirli aile çocuklarıydı(p0.004). İlk saatten itibaren SKS ve alt parametrelerinin ortalama puanları anlamlı düştü(p<0.05). Ortalama solunum ve kalp atım/dk sayıları 4. saatten itibaren normale geriledi, hasta yaşı ve kilosu ile SKS arasında orta düzeyde negatif korelasyon vardı(p<0.05). İlk 8 saatte %44,4'ü taburcu edilirken, %51,4'ü servise, %4,2'i yoğun bakıma yatırıldı. Yaşı <3 ay olanlar daha fazla hastaneye yatırıldı(p:0.007). Hastanede yatış ve oksijen tedavisi süresi ortalama 70 ve 67 saatti. Taburculuk sonrası ilk 7 gün içinde hastaların %50'si solunumsal şikayetlerle başvurdu. Yirmi aylık izlemde %59'u tekrar bronşiyolit geçirdi, bu açıdan erkek cinsiyette ve kreşe gidiyor olmak anlamlı fark yaratıyordu(p<0.05). YANKOT grubundakilerin yüksek oranda kalabalık aileden olması dışında(p:0.011) gruplar; sosyodemografik ve klinik özellikler açısından benzerdi. Tedaviyle SKS ortalamaları 2. saatten itibaren YANKOT grubu lehine fark gösteriyordu. Gruplar arasında nabızda 1.saatten itibaren ve solunum hızında 8.saatte anlamlı fark bulundu. Nabız 150/dk'nın altına ve solunum sayısı 50/dk'nın altına YANKOT grubunda 1'inci saatte inerken, salbutamol grubunda 4'üncü saatten sonra geriledi. Salbutamol alanların %17.1'inde beklenen düzelme gözlenmediği için 2-4 saat içinde tedaviye YANKOT eklenmesi gerekirken, YANKOT grubunda hiçbir hastada tedavi değişikliği gerekmedi. Salbutamol alanlara göre, sadece YANKOT uygulananlar ve salbutamole YANKOT eklenen hastaların hastaneye yatırılma oranları(p:0.017) daha fazla, hastanede kalma(p:0.002) ve oksijen tedavisi alma(p:0.001) süreleri daha uzundu. Taburculuk sonrası 7 günde tekrar hastaneye başvuru; salbutamol grubunda %64.2'ydi, YANKOT grubunda yoktu(p: 0.000). Otuzüç hastada konfor skoru ortalama 13,9 puan olup, gruplar arasında fark yoktu. Hiçbir hastada tedavilere bağlı komplikasyon görülmedi. Kısıtlı sayıda hastayla yapılabilen bu çalışmanın sonuçlarıyla; orta–ağır klinik ciddiyette ilk akut bronşiolit atağı ile gelen bebeklerde YANKOT 'un daha erken ve hızlı klinik düzelme yarattığı, dispne ve retraksiyon bulguları açısından en az salbutamol kadar etkili ve güvenilir olduğu söylenebilir.