Doğal dil işlemede bağlam odaklı derin öğrenme yöntemlerinin transfer kapasitesinin metin sınıflandırması problemi üzerinden incelenmesi
Is this your thesis?
This record came from a bulk archive import. If it’s yours, link it to your profile.
Abstract (TR)
Bu çalışma ELMo ve DistilBERT adındaki bağlamsal ve derin doğal dil sistemlerini protesto haber metni ve kullanıcı yorumlarının ikili sınıflandırılması olmak üzere iki farklı senaryo üzerinden kıyaslamaktadır. Asıl amaç, bu modern sistemlerin birbirinden çok farklı girdileri modellemedeki başarısını ölçmek, bu sayede doğal dil işlemeyi hedef alan sistemlerin gerçek hayattaki kaynak çeşitliliğine ne kadar iyi adapte olabildiğine ışık tutmaktır. Bu amaçla, modeller eğitilirken ve başarımı ölçülürken bağlamca ayrışan veri kümeleri kullanılmıştır. Sözgelimi, ilk senaryo için Hindistan ve Çin'in yerel gazete haberlerinden, ikinci senaryo için ise sinema filmleri ve teknolojik cihazlara yapılan kullanıcı yorumlarından faydalanılmıştır. ELMo ve DistilBERT kullanılarak üretilen kelime vektörleri, biri ileriye doğru, diğeri özyineli olmak üzere iki farklı sinir ağına verilmiştir. Daha basit ve bağlamsal olmayan Çokterimli Naif Bayes Sınıflandırıcısı ve Doğrusal Destek Vektör Makinesinin sonuçları temel alınmıştır. Sonuçta, DistilBERT'in ELMo'ya kıyasla, bu iki senaryoda, farklı test ortamlarına daha dayanıklı olduğu, üstüne \%30 daha küçük ve \%83 daha hızlı olduğu görülmüştür. ELMo ise, yine, farklı bağlama geçişte, iki temel algoritmadan daha başarılı olmuştur. Buradan yola çıkarak, DistilBERT'in dilin genellenebilir anlamsal özelliklerini daha iyi öğrendiği ve gerçek-zamanlı dönüt gerektiren sistemlerde ve bellek kaynağı bakımından sınırlı bütçelerde ELMo'dan daha kullanışlı olduğu yargısına varılabilir. Öte yandan, genellenebilirliğin gözetilmediği, test verisinin eğitim verisine benzediği durumlarda Naif Bayes gibi daha basit ve ekonomik algoritmalar derin sinir ağlarına alternatifler olarak tercih edilebilir.
Author
Berfu Büyüköz
Institution
How to Cite
Berfu Büyüköz (Yüksek Lisans Tezi). Doğal dil işlemede bağlam odaklı derin öğrenme yöntemlerinin transfer kapasitesinin metin sınıflandırması problemi üzerinden incelenmesi, 2020, Boğaziçi University.
Keywords
License
Tüm Hakları Saklıdır
This work is shared under the specified license terms.
More theses from Boğaziçi University
- Investigating the factors affecting the acceptance of generative artificial intelligence in business intelligence applications(2025)
- Entanglement of labor and environment in an emerging nuclear power landscape: The Akkuyu NPP(2023)
- Behind the gallows: Capital punishment, law, and legislative performance in Turkey (1926-1990)(2025)
- Exploring the values for nature, nature connectedness, pro-environmental behaviour, and well-being: A case study on urban park visitors in Istanbul(2025)
- An assessment on the role of regional development agencies in environmental governance in Türkiye: A case study on Thrace Region(2025)
- Political ecology of milk production in Türkiye: Changing practices, rural livelihoods, and dairy animals(2025)