Questioning the spatial boundaries in suburban residential sites in Ankara: The case of koru neighborhood

Diğer birçok profesyonel disiplinde olduğu gibi, 'mekânsal sınırlar', kentsel tasarım alanında da kritik öneme sahip güncel araştırma konularından biridir. Nüfusun hızla artmasıyla birlikte, hızla yayılan kentsel alanlar, dikkatimizi şehirlerdeki mekânsal sınırların önemine daha fazla çekmiştir. Özellikle yerleşim alanı sınırları son zamanlarda temel bir araştırma konusu haline gelmiştir, çünkü kentsel alanlarda giderek daha baskın kentsel tasarım öğeleri haline gelmeye başlamışlardır. 'Mekânsal sınırlar' çeşitli önemli işlevleri yerine getirir. Bununla birlikte, kentsel alanlarda, mekânsal sınırların (örneğin, yerleşim alanlarının sınırları gibi) bu işlevleri ne kadar başarılı ve etkili bir şekilde yerine getirdiği giderek daha belirsiz hale gelmiştir. Kamusal ve özel alanların kesişme noktasında yer alan ve görsel ve fiziksel geçirgenliği belirleme işlevi gören sınırlar, kentsel alanların kalitesini etkiler. Tezin temel varsayımları, yerleşim sınırının işlevlerini yerine getirememesi ve görsel ve fiziksel olarak geçirimsiz olan sınırların kentteki mekânları olumsuz etkilemesidir. Bu araştırmanın varsayımları, Türkiye'nin başkenti Ankara'da önde gelen bir orta sınıf banliyösü olan Koru Mahallesi'ndeki 52 yerleşim alanının mekânsal sınırlarının doğrudan gözlemlenmesi, belgelenmesi ve haritalanması yoluyla test edilmiştir. Bu araştırma, yerleşim alanı sınırlarının yüksekliğini, viii malzemesini, görsel ve fiziksel geçirgenliklerini incelemekte ve kentsel alanlar üzerindeki etkilerini anlamak için renk kodlarıyla haritalamaktadır. Araştırma bulguları, konut sitelerinin sınırların güvenlik sağlama işlevlerini kısmen yerine getirdiğini, kimlik kazandırmak konusunda zayıf kaldığını, gizlilik sağladığını, dualizm sağladığını, psiko-sosyal davranışı belirlediğini, mülkiyet gösterdiğini, hiyerarşi belirlediğini, bölme işlevini ve düzeni sağladığını, bağlantı kurma ve etkileşim yeri olma özelliklerini ise yerine getiremediğini ortaya koymaktadır. Araştırma, yerleşim alanı sınırlarının görsel ve fiziksel geçirgenlik düzeylerini kentsel tasarım ilkeleri altında inceler ve araştırma bulguları, geçirimsiz sınırların karakter, süreklilik, hareket kolaylığı ve yeşil alanlara erişimi aktif ve pasif olarak olumsuz etkilediğini ortaya koymaktadır. Bu olumsuz etkileri olumlu etkilere dönüştürmek geçirgen sınırların, nadiren ve kullanılan avantajlarından yararlanmak için, bu tez, onlarsız bir hayatın mümkün olmadığı sınırların, özellikle yüksek katlı apartman sitelerinde düşük yükseklikte, görsel olarak geçirgen ya da yarı geçirgen olarak tasarlanıp uygulanmalarını önerir. Ayrıca, uzamsal sınırların yayalar için fiziksel olarak geçirgen veya yarı geçirgen olmasını ve herdem yeşil bitki materyalden yapılmasını önermektedir. Eğer bu sınırlar, kullanıcılar tarafından çeşitli sebeplerden dolayı istenmezse, bu araştırma, en azından insanların pasif olarak yeşile erişmesine izin vererek halk sağlığını desteklemek için herdem yeşil bitki materyallerinin mekânsal sınırlar olarak kullanılması gerektiğini önermektedir.