Azerbaycan Halk Cumhuriyeti'nin kuruluşu

Azerbaycan Halk Cumhuriyeti'nin zengin devletçilik tarihini görmekteyiz. Çalışmamda özellikle 1917 Şubat, 1917 Ekim Darbelerinden sonra birtakım mücadeleler gösteren Azerbaycanlı aydınlar tarafından 28 Mayıs 1918 yılında Azerbaycan'ın Bağımsızlığı' nın ilan edildiğini, 4 Haziran 1918 yılında Osmanlı Devleti Batum Anlaşması sayesinde Kafkas İslam Ordusu'nu Azerbaycan'a yardıma göndermesini açıkladım. Nihayet 11 Ocak 1920 yılında Azerbaycan Temsilcilerinin Paris Konferansı'nda Azerbaycan'ı De facto Jure seviyesinde tanıtmalarına yer verdim. Çalışmam, Çarlık Rusyası'nın devrilmesi, Azerbaycan Halk Cumhuriyeti'nin ilan edilmesi ve Azerbaycan Halk Cumhuriyeti'nin devrilmesi olarak üç bölümden oluşmaktadır. Öncelikle Müslüman Doğu'nun ilk Parlamenter Cumhuriyeti olarak kabul edilen Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti'nin ortaya çıkışına, Türklerin kardeş ülke olan Azerbaycan'a hiç tereddüt etmeden yardım etmesini, Nuri Paşa'nın Bakü'nü düşman işgalinden kurtarması ve Aras-Türk Cumhuriyeti'nin Nahcıvan'ı Ermeni tecavüzünden kurtarmasına dair geniş şekilde bilgiler verdim. 28 Mayıs 1918 tarihinde Kuzey Azerbaycan'da Türk ve İslam dünyasının ilk modern parlamenter ulus devleti olan Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti'nin kurulması Azerbaycan tarihinin önemli bir dönüm noktasını oluşturmaktadır. İki yıldan daha az ömür sürmesine rağmen Azerbaycan'da parlamenter ulus-devlet geleneğinin temelleri atılmış, devletin sınırları, yönetim sekli, adı, dili ve bayrağı belirlenmiştir. Bu dönemde uygulanan ulusal politikalarla Azerbaycan halkının ulusal kültürü ve ulusal kimliği pekiştirilirken aynı zamanda yeni devletin ve çağın ihtiyaçları doğrultusunda yeniden şekillendirilmeye çalışılmıştır. Anahtar Kelimeler: Azerbaycan, Halk, Cumhuriyet, Türkçülük, Nahçıvan.