Bariatrik Cerrahi Geçiren Bireylerde Egzersiz Eğitiminin Kardiyometabolik Risk Faktörleri ve Fonksiyonel Kapasitesi Üzerine Etkileri

ÖZ: Çalışma 20-60 yaş arasındaki bariatrik cerrahi geçiren bireylerde süpervize fonksiyonel egzersiz eğitimi (FEE) ve denetimli ev egzersiz eğitiminin (EEE) kardiyometabolik risk faktörleri, vücut kompozisyonu, postür, duyu, kas kuvvet ve enduransı, fonksiyonel egzersiz kapasitesi, denge, ağrı, egzersiz yararları–engelleri, egzersiz öz yeterliliği, egzersiz inanışları, benlik saygısı, beden imajı ve yaşam kalitesi üzerine etkisini incelemek amacıyla gerçekleştirildi. Çalışmaya toplam 64 birey katıldı. Bireyler randomize olarak iki gruba ayrıldı. 32 kişi 8 haftalık süpervize FEE’ne alınıken, 32 kişi denetimli EEE’ne alındı. Eğitim haftada 3 seans, her seans yaklaşık 1 saat, toplam 8 hafta süreyle verildi. Bireylerin sosyo-demografik bilgileri kaydedildi. Çalışma öncesinde ve sonrasında vücut kompozisyonu, kardiyometabolik risk faktörleri, postür, hafif dokunma ve vibrasyon duyusu, kas kuvveti ve enduransı, fonksiyonel egzersiz kapasitesi, statik ve dinamik denge, ağrı, egzersiz yararları–engelleri, egzersiz öz yeterliliği, egzersiz inanışları, benlik saygısı, beden imajı ve yaşam kalitesi değerlendirildi. Sekiz hafta sonunda FEE grubunda vücut kompozisyonu değerlerinden vücut ağırlığı, vücut kütle indeksi (VKİ), vücut yağ yüzdesi, vücut yağ kütlesi ve abdominal yağlanmada azalma, vücut kas kütle yüzdesinde anlamlı artış bulundu (p<0,05). EEE grubunda ise vücut ağırlığı, VKİ ve vücut kas kütlesinde anlamlı azalma saptandı (p<0,05). FEE grubunda lipid profili ve insülin direncinde anlamlı değişiklikler saptanırken, EEE grubunda sadece Trigliserid ve TK’de azalma, HDL-K’de anlamlı artış bulundu (p<0,05). FEE grubunda postür değerlerinde anlamlı düzelme, kas kuvvet ve enduransında anlamlı artış görülürken (p<0,05), EEE grubunda sadece el kavrama kuvvetinde (sağ) azalma olduğu tespit edildi (p<0,05). FEE grubunda fonksiyonel egzersiz kapasitesi değerlerinde anlamlı fark saptanırken (p<0,05), EEE grubunda görülmedi (p>0,05). FEE grubunda statik ve dinamik dengede anlamlı artış bulunurken (p<0,05), EEE grubunda gözler açık statik dengede (sağ) azalma saptandı (p<0,05). FEE grubunda ağrı değerlerinde anlamlı azalma tespit edilirken (p<0,05), EEE grubunda herhangi bir değişim tespit edilmedi (p>0,05). FEE grubunda egzersiz öz yeterliliği, egzersiz inanışları, beden imajı ve yaşam kalitesinde anlamlı artış, benlik saygısından azalma tespit edilirken (p<0,05), egzersiz yarar-engellerinde anlamlı bir fark saptanmadı (p>0,05). EEE grubundaki tüm bu ölçeklerde anlamlı bir fark bulunmadı (p>0,05). Bariatrik cerrahi sonrası fizyoterapist eşliğinde süpervize yapılan ve kişiye özel hazırlanan egzersiz programlarının olumlu egzersiz davranışlarının geliştirilmesinde önemli bir role sahip olduğu görüldü.