Bir üniversite hastanesinde konsültasyon-liyezon psikiyatrisi polikliniğine ayaktan yönlendirilen hastaların sosyodemografik ve klinik özellikleri ile başvuru gerekçeleri ve takip süreçlerinin değerlendirilmesi

Bu çalışmada, Akdeniz Üniversitesi Hastanesi Konsültasyon-Liyezon Psikiyatrisi (KLP) polikliniğine farklı tıbbi branşlardan yönlendirilen hastaların sosyodemografik ve klinik özellikleri, başvuru nedenleri, tanı dağılımları, yönlendirilme gerekçeleri ve izlem süreçleri kapsamlı biçimde değerlendirilmiştir. Toplam 1028 hastanın yaş ortalaması 50,5 olup, %61,3'ü kadındır. Hastaların %50,1'i daha önce psikiyatriye hiç başvurmamışken, bu oran onkoloji hastalarında %68,2 olarak bulunmuştur. En sık bildirilen başvuru nedenleri depresif belirtiler (%18,7) ve anksiyete semptomlarıdır (%18,1). DSM-5 tanı dağılımında en yaygın tanılar depresif bozukluklar (%29,0) ve anksiyete bozuklukları (%23,8) olarak saptanmıştır. Hastaların %86,1'ine psikiyatrik izlem önerilmiş; ancak %54,8'i planlanan kontrol randevularına katılmamıştır. Takibe alınan ve düzenli olarak kontrole gelen 400 hastanın %63,3'ünde, onkoloji hastalarının ise %77,8'inde üç ay sonunda klinik olarak anlamlı düzeyde iyileşme gözlenmiştir. Buna karşın, onkoloji hastalarının %68,8'i poliklinik kontrollerine devam etmemiştir. Bu bulgular, fiziksel hastalık yükünün poliklinik başvurularını zorlaştırabileceğini; ancak planlanan randevulara, düzenli olarak katılım sağlandığında klinik açıdan anlamlı bir iyileşme elde edilebileceğini göstermektedir. Yönlendirmelerin %45,4'ü nöroloji polikliniğinden yapılmıştır. Bu yüksek oran, bilişsel değişiklikler, davranışsal bozukluklar ve konversif belirtiler gibi psikiyatrik semptomlarla örtüşen başvuru nedenlerinin nöroloji pratiğinde daha sık görülmesiyle ilişkilidir. Konsültasyon istemlerinin yaklaşık yarısında (%52,7), istem gerekçesi ile psikiyatrik değerlendirme bulguları örtüşmektedir. Olguların %34,4'ünde ruhsal belirti saptanmakla birlikte, istem gerekçesi ile klinik bulgular arasında uyum saptanmamıştır. %12,8'inde ise belirgin bir konsültasyon endikasyonu bulunmaksızın yönlendirme yapılmıştır. Bu durum, istem formlarının yeniden yapılandırılması ve sürece entegre edilecek kısa süreli klinik farkındalık eğitimlerinin, yönlendirme kalitesini artırabileceğini düşündürmektedir. Bu çalışma, KLP polikliniğine yönlendirilen hasta grubunda ilk başvuru oranlarının yüksekliğine, izlem sürekliliği ile klinik yanıt arasındaki ilişkiye ve konsültasyon süreçlerinde karşılaşılan sistemsel zorluklara dikkat çekmektedir. KLP'nin işlevselliğinin artırılabilmesi için, konsültasyon taleplerinin daha tutarlı ve yerinde yapılmasını sağlayacak düzenlemeler ile hastaların önerilen kontrol randevularına düzenli katılımını artırmaya yönelik yapısal düzenlemelerin geliştirilmesi önerilmektedir.