Biyofilik tasarım kriterleri kapsamında alışveriş merkezinin analizi: Balıkesir örneği

Biyofilik tasarım, insanların doğayla kurduğu içsel bağlantıyı yapı ve mekânlarda sürdürmeyi amaçlayan bir yaklaşımdır. Doğal öğelerin mimari tasarıma entegre edilmesiyle kullanıcıların fiziksel ve psikolojik iyi oluşunun desteklenmesi hedeflenir. Bu çalışma, biyofilik tasarım ilkelerinin kent yaşamında yoğun kullanılan iç mekânlardan biri olan alışveriş merkezlerinde nasıl uygulandığını incelemektedir. Tez çalışması, Balıkesir il merkezinde yer alan Esas 10 Burda Alışveriş Merkezi örneği üzerinde gerçekleştirilmiştir. Çalışma alanı olarak seçilen alışveriş merkezinin biyofilik tasarım kriterleri doğrultusunda değerlendirilmesini amaçlayan çalışmada, nitel araştırmalarda yanlış algılamayı ve sonuçların geçersizliğini en aza indirmek için kullanılan yöntem olan üçgenleme yöntemi kullanılmıştır. Bu yöntem doğrultusunda gözlem, kullanıcılarla anket ve uzmanlarla görüşme olmak üzere 3 farklı veri toplama aracı seçilmiştir. 6 bölümde incelenen alışveriş merkezinde veriler elde edilirken literatürden yararlanılarak oluşturulan 14 biyofilik tasarım kriterinden yararlanılmıştır. İlk aşamada araştırmacı tarafından yerinde gözlem yapılmıştır ve bahsi geçen kriterler doğrultusunda değerlendirme tabloları oluşturulmuştur. İkinci aşamada alışveriş merkezi kullanıcılarıyla anket yapılmıştır. Üçüncü aşamada ise çalışma alanı biyofilik tasarım olan meslek disiplinlerinden (mimar, iç mimar, peyzaj mimarı) rastgele seçilen uzmanlarla görüşme yapılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre Esas 10 Burda Alışveriş Merkezi'nin biyofilik tasarım açısından belirli bir potansiyele sahip olduğu, ancak mevcut uygulamaların kullanıcı deneyimi ve uzman değerlendirmelerine göre çoğunlukla yetersiz kaldığı sonucuna ulaşılmıştır.