Bortezomib' in etoposid ve kamptotesin ile birlikte ökaryotik dna topoizomeraz enzimleri üzerine in vitro inhibisyon etkilerinin araştırılması

DNA topoizomerazlar, DNA yapısındaki konformasyonel değişiklikleri düzenleyerek DNA replikasyonu, transkripsiyon ve rekombinasyon gibi önemli hücresel faaliyetlerin gerçekleşmesini sağlayan spesifik enzimlerdir. Bu nedenle çok sayıda antikanser ilacın hücre içi hedefi olarak karakterize edilmişlerdir. Kamptotesin en iyi bilinen topoizomeraz I inhibitörü antikanser ilaçtır. Etoposid, insan kanserlerinin tedavisinde yaygın olarak kullanılan güçlü bir topoizomeraz II inhibitörüdür. Bortezomib(PS-341) ise çeşitli hemotolojik kanserlerin tedavisinde kullanılan güçlü bir proteozom inhibitörüdür. Bununla birlikte, bortezomib'in topoizomeraz enzimleri üzerindeki inhibisyon etkisi yeterince aydınlatılmamıştır. Bu tez çalışmasında, bortezomib bileşiğinin insan topoizomeraz I ve II enzimleri üzerindeki inhibisyon etkileri araştırılmıştır. Aynı zamanda, proteozom inhibitörü bortezomib ile topoizomeraz I inhibitörü kamptotesin ve topoizomeraz II inhibitörü olan etoposid ilaçları, hem tek başlarına hem de kombine şekilde uygulanmış ve sonuçta gösterdikleri inhibisyon etkileri karşılaştırılmıştır. Bortezomib ve topoizomeraz inhibitörlerinin insan tip I ve tip II topoizomeraz enzimleri ile etkileşimleri ve kombine çalışmalar hücre dışı sistemlerde relaxation assay kullanılarak araştırılmış ve sonuçlar agaroz jel elektroforezinde analiz edilmiştir. İlaçların topoizomeraz I ve II enzimleri üzerindeki IC50 (% 50 inhibisyon konsantrasyonları) değerleri S probit analiz programı kullanılarak hesaplanmıştır. Sonuç olarak, bortezomib'in insan topoizomeraz I enzimi (IC50= 87.11 mM) üzerinde çok zayıf inhibisyon etkisi gösterdiği, insan topoizomeraz II enzimi (IC50= 1.41 mM) üzerinde ise güçlü inhibisyon etkisine sahip olduğu bulunmuştur. Bizim sonuçlarımız, bortezomib'in sadece proteozom inhibitörü olmayıp aynı zamanda topoizomeraz II inhibitörü olarak da etkili olduğunu göstermiştir. Bortezomib, kamptotesin ve etoposid ile kombine uygulandığında her iki durumda da sinerjik etki gözlenmiş ve bu ilaçların tek başına uygulandıkları zamandan daha düşük dozlarda arttırılmış etki gösterdikleri bulunmuştur. Bu ilaçların kombine uygulamalarına ait elde ettiğimiz bulgular, kanser tedavisi için daha ileride klinikte kullanılacak olan kombine ilaç çalışmalarına ışık tutacaktır.