Çoruh nehri havzasının Oltu, Olur ve Yusufeli mikro havzalarında oyuntu ıslahı kapsamında yapılan kuru duvar ve kafes tel eşiklerde biriken rüsubat miktarının tespiti

Bu çalışma, Çoruh Nehri Havzası Rehabilitasyon Projesi kapsamında değerlendirilen Yusufeli, Oltu ve Olur mikro havzalarında gerçekleştirilmiştir. Çalışmayla amaçlanan oyuntu rehabilitasyonu kapsamında yapılan kuru duvar ve kafes tel eşikler ile ne kadar sediment/rüsubat tutulduğunu ölçerek bu eşiklerin rüsubat kontrolündeki potansiyel etkisini ortaya koymaktır. Çalışmada öncelikli olarak her bir mikro havzadan örnek deneme alanları seçilmiştir. Seçilen bu alanlar da diğer bir ifadeyle oyuntu dereleri üzerinde ki kuru duvar ve kafes tel eşik sayısı, eşik üst uzunluğu, kazık boyu ve rüsubat doluluk oranları ölçülmüştür. Sonrasında eşiklerden alınan sediment örnekleri ile toprak hacim ağırlığı ölçülerek toplam tutulan rüsubat miktarları hesaplanmıştır. Yapılan ölçümler neticesinde mikro havzalarda tesis edilen kuru duvar ve kafes tel eşiklerin ortalama doluluk oranı %67 olarak tespit edilmiştir. Olur havzası için bu değer %58, Yusufeli için %67 ve Oltu için %76 olarak ölçülmüştür. Mevcut doluluk oranları üzerinden hesaplanan toplam rüsubat miktarları ise Oltu için 4220 ton, Olur için 9256 ton ve Yusufeli için 11488 ton'dur. Bu üç mikro havza için belirlenen birim rüsubat miktarları ise (1 m kafes tel ya da kuru duvarın arkasından biriken rüsubat) Olur için 0,50, Yusufeli için 0,59 ve Oltu için 1,35 ton/m arasında değişim göstermiştir. Bu bağlamda en fazla rüsubat birikimin olduğu Oltu Mikro havzası diğer havzalara kıyasla anlamlı farklılık göstermiştir (p < 0,05).