Cumhuriyet Dönemi Türk romanında erkeklik kurgusu

Sosyal Bilimler alanında 1980 sonrasında yapılan çalışmalarla giderek gelişim gösteren bir disiplin haline gelen erkeklik, kaynağını biyolojik cinsiyetten alan, sosyal koşullar ve kültürel kodlarla sürekli yeniden tanımlanarak gelişim gösteren, performansa dayalı olgu olarak toplumsal cinsiyet literatüründe önem arz eder. Erkekliğin ne olduğunun anlaşılmasına giden yol, biyolojik cinsiyet algısının sınırlarının belirlenmesi ile şekillenir. Çalışmada biyolojik cinsiyetten toplumsal cinsiyete uzanan süreçte biyolojik cinsiyet ve toplumsal cinsiyet kavramlarının da çıkış noktaları, geçirdikleri değişimler, tarihçeleri ve getirilen eleştiriler açıklandı. Böylece feminizim çalışmalarının katkısıyla gelişen erkeklik kuramının kadın çalışmalarıyla ilişkisi ve müstakil bir disiplin haline gelme süreci açıklanarak kronolojik değerlendirmesi yapıldı. Elde edilen kuramsal bulgular, literatür taraması yöntemiyle Türk Edebiyatında erkeklik temsilleri bakımından öne çıkan Kırık Hayatlar (1924), Kuyucaklı Yusuf (1937), Mahur Beste (1975 -ilk tefrika 1944-), Saatleri Ayarlama Enstitüsü (1961 ilk tefrika 1954), Aylak Adam (1959), Yorgun Savaşçı (1965), Tersine Dünya (1986 -ilk tefrika 1968-), Tehlikeli Oyunlar (1973), Anayurt Oteli (1973), Destan Gönüller (1973), Yağmur Beklerken (1981), Kılavuz (1990), Bizim Büyük Çaresizliğimiz (2004) Hiçbiryer (2004), Masumiyet Müzesi (2008), Sinek Isırıklarının Müellifi (2011), Güzel (2014), Müptezeller (2016), Kuşlar Yasına Gider (2016) ve Yalnızlar İçin Çok Özel Bir Hizmet (2016) adlı romanlar, Raewyn Connell ve takipçilerinin eklemlediği görüşlerinden oluşan kuramsal çerçevesinde çözümlendi. Erkeklik çalışmalarına edebiyatın sunduğu çoklu perspektiften faydalanmanın metinlerin kaleme alındığı dönemin fikri panaromasını takip edebilme ve erkeklik kurgularının tarihsel dönüşümünü gözlemleyerek toplumsal cinsiyet literatürüne katkı sağlama bakımından önem arz ettiğine dikkat çekildi. Bu veriler ışığında çalışmada incelenen metinler aracılığıyla Türk edebiyatında erkeklik, mikro ve makro yapılar üzerindeki etkileri bakımından değerlendirildi.