Cumhuriyetten günümüze fen programlarında bilimsel süreç becerileri ile fen-teknoloji-toplum-çevre kazanımlarının karşılaştırılmalı incelenmesi

Cumhuriyet döneminde hazırlanan ilk kapsamlı program olan 1926 programında, ilkokul iki devredir. 1.2.3. sınıf birinci devre olarak düzenlenirken, 4. ve 5. Sınıflar ikinci devredir. 4 ve 5. sınıflarda "Tabiat Dersleri" yer alırken 5. Sınıfta "Eşya Dersleri" yer almıştır. 1926 programının revize edilmesi ile 1936 programı yapılmış olup ilkokulun amaçları geniş kapsamlı bir şekilde ilk kez ortaya konulmuştur. 1948 programı ise daha uzun süreçli olmuş, 20 yıl boyunca konularda değişikliğe gidilmemiştir. Uzun bir süre denendikten sonra uygulamaya sokulan 1968 İlkokul Programında ise "Fen ve Tabiat Bilgileri" dersi yer almıştır. Bu ders bir önceki programda yer alan "Tabiat Bilgisi, Tarım- İs ve Aile Bilgisi" derslerinin bütünleşmiş halidir. 1968 programı Fen ve Tabiat Bilgisi dersi için öğrencilerin yaşadıkları çevreyi iyi bir şekilde tanımaları, bu çevrede yaşamaktan zevk almaları ve günlük hayatla ilgili bilgileri edinerek bu çevreye uyum sağlamaları gibi 5 maddelik amaçlar içermektedir. Ayrıca öğretmenin uygulamalarda göz önünde bulundurması gereken açıklamalar 37 madde olarak yer alırken günlük çalışmalar başlığında ise 30 maddelik açıklayıcı notlar yer almaktadır. Bu çalışmada 1926, 1936, 1948 ve 1968 yılı İlkokul müfredatlarına göre hazırlanan Fen programlarının Bilimsel Süreç Becerileri ve Fen-Teknoloji-Toplum-Çevre yönünden analiz edilerek 2013 Fen Bilimleri ders programıyla karşılaştırmalı olarak incelenmesi amaçlanmaktadır. Araştırmada nitel çalışmalarda veri toplama yöntemlerinden olan doküman incelenmesi kullanılmıştır. Veriler Milli Eğitim Bakanlığı'nın ilgili dönemlerde yayınladığı fen dersleri programları incelenerek toplanmıştır. Bulgulara göre 2004-2013 programında yeni bir kavram olan bilimsel süreç becerileri ve fen-teknoloji-toplum-çevre kazanımlarından bazıları 1926, 1936, 1948, 1968 ilkokul programlarının içeriğinde yer almakta ve 2018 programında yer alan kazanımlarla benzer özellikler göstermektedir. Bu araştırmanın sonuçlarına göre görülmüştür ki hazırlanan tüm yeni programlar kendisinden önceki programlara dayanmakta ve hem toplumun sosyo-ekonomik yapısı hem de eğitimdeki yeniliklere göre şekil almaktadır.