Depremzede öğrencilerde travma sonrası büyümenin yordayıcıları olarak umut ve iyimserlik

Bu araştırmada 6 Şubat Kahramanmaraş depremlerini yaşayan lise öğrencilerinin travma sonrası büyüme düzeyi ile umut ve iyimserlik düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemek amaçlanmıştır. Bu çalışmada yöntem olarak nicel araştırma yöntemlerinden korelasyonel araştırma yöntemi tercih edilmiştir. Araştırmaya katılan lise öğrencilerinin belirlenmesi sürecinde örnekleme yöntemlerinden uygun örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Araştırmaya 2023-2024 Eğitim-Öğretim yılı bahar döneminde Kahramanmaraş'ın Göksun ilçesinde eğitime devam eden 490 (245 kadın, 245 erkek) lise öğrencisi katılmıştır. Katılımcıların 137'si (%28) Fen lisesi öğrencisi,137'si (%28) Anadolu lisesi öğrencisi,123'ü (%25,1) Anadolu imam hatip lisesi öğrencisi ve 93'ü Mesleki ve teknik anadolu lisesi öğrencisidir. Ayrıca katılımcıların 123'ünü (%25,1) 9.sınıf,117'sini (23,9) 10.sınıf, 129'unu (%26,3) 11.sınıf ve 121'ini (%24,7) 12.sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Veriler analiz edilirken bağımsız t- testi, tek yönlü varyans analizi ve hiyerarşik regresyon analizleri kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen bulgulara göre, travma sonrası büyüme düzeyi cinsiyet, okul türü, sınıf düzeyi, depremde yara alma, bir yakınını kaybetme, evinin hasar durumu, şuanki barınma durumuna göre, gelir durumuna göre anlamlı bir farklılık göstermemektedir. (p>.05). Öğrencilerin iyimserlik düzeyleri ile travma sonrası büyüme düzeyleri arasında pozitif yönde orta düzey (r=.49, p<.05) ilişki, umut düzeyleri ile travma sonrası büyüme düzeyleri arasında pozitif yönde orta düzey (r=.50, p<.05) ilişki; iyimserlik ile umut düzeyleri arasında ise pozitif yönde orta düzey (r=.47, p<.05) ilişki vardır. Yapılan hiyerarşik regresyon analizi bulgularına göre umut, travma sonrası büyümenin %25 ini açıklarken, iyimserlik %9 oranında açıklamaktadır. Her iki değişken birlikte travma sonrası büyüme düzeyini %34 oranında açıklamıştır. Elde edilen bu bulgulara göre 6 Şubat Kahramanmaraş depremleri sonrası lise öğrencilerinin travma sonrası büyüme düzeyleri, umut ve iyimserlik ile açıklanabilmektedir