Developing new sustainable supplier evaluation metrics to measure and implementing a supplier evaluation portal to improve supplier performance

Son zamanlarda, sürdürülebilir tedarikçi seçimi hem akademide hem de uygulamada öne çıkan konulardan biri haline gelmiştir. Sürdürülebilirliğin çok boyutlu doğası nedeniyle, değerlendirme modelleri çoğunlukla sınırlı bir çerçevede kalmaktadır. Bu çalışmada ise tedarikçi performans değerlendirme sürecinde finansal, sosyal ve çevresel göstergeleri kapsayan bütüncül bir yaklaşım ortaya konulmuştur. Önerdiğimiz yaklaşım üç aşama (kriterlerin belirlenmesi, ağın belirlenmesi, tedarikçilerin değerlendirilmesi) ve on bir adımdan oluşmaktadır. Bu prosedürde kriterler, kapsamlı bir literatür taraması ve odak grup görüşmeleri ile belirlenmiştir. Ek olarak odak grup görüşmelerinde önemlilik analizi uygulanmış ve sürdürülebilirlik kriterlerinin önem düzeyleri belirlenmiştir. Sonrasında, sürdürülebilirlik stratejisine göre karşılıklı bağımlılıkları oluşturmak ve kriterleri önceliklendirmek için Analitik Ağ Süreci (AAS) metodolojisi kullanılmıştır. Tedarikçiler tarafından paylaşılan gerçek zamanlı bilgileri toplamak ve performans puanlarını hesaplamak için bir web portalı geliştirilmiştir. Daha sonra tedarikçilerin performans segmentlerini elde etmek için K-Means algoritması kullanılmıştır. ANOVA yöntemiyle test edilerek de, elde edilen segmentlerin merkez noktalarının birbirinden istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde ayrıştığı gözlemlenmiştir. Ayrıca, performans segmentlerinin kriter ağırlıklarındaki manipülasyonlara karşı ne düzeyde dayanıklı olduğunu değerlendirmek için duyarlılık analizi uygulanmıştır. Her bir segment için sipariş sıklığını artırmak veya ilişkiyi sonlandırmak gibi özel stratejiler geliştirilmiştir. Önerilen yaklaşım kimya endüstrisinde bir vaka çalışması olarak uygulanmıştır. Tedarik zincirinde dijitalleşme ve sürdürülebilirlik konularını birleştiren bu çalışmanın, pratik uygulamalara sağlayacağı faydanın yanısıra literatürdeki önemli bir boşluğu dolduracağı düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler – Sürdürülebilir Tedarik Zinciri Yönetimi, Tedarikçi Performans Değerlendirmesi, Analitik Ağ Süreci (AAS), K-Means Algoritması, Vaka Çalışması