Anahtar performans göstergesi yönetiminin iyileştirilmesi yoluyla Türkiye'nin yeterlilik skorunun artırılması

Türkiye'nin Avrupa, Asya, Karadeniz ve Akdeniz'i birbirine bağlayan stratejik coğrafi konumu, ülkenin bölgesel bir lojistik merkez olma potansiyelini güçlendirmektedir. Ancak, Türkiye'nin Lojistik Performans Endeksi (LPI) skoru, en yüksek performans gösteren OECD ülkeleri ortalamasının altında kalmakta ve iyileştirme ihtiyacını göstermektedir. Küresel lojistik pazarının 2034 yılına kadar 23 trilyon ABD dolarını aşacağı öngörüldüğünden, Türkiye'nin LPI performansının geliştirilmesi, rekabet gücünün artırılması, doğrudan yabancı yatırımın çekilmesi ve ulusal ekonomik büyümeye katkı sağlaması açısından kritik önem taşımaktadır. Altı LPI göstergesi arasında "Lojistik Yeterlilik" en kritik girdi olarak öne çıkmaktadır. Bu nedenle, bu çalışma, Türkiye'nin lojistik yeterliliğinin, üçüncü taraf lojistik (3PL) hizmet sağlayıcıları tarafından uygulanacak geliştirilmiş Anahtar Performans Göstergesi (KPI) yönetimi yoluyla güçlendirilmesine odaklanmaktadır. Bu kapsamda, Türkiye'de faaliyet gösteren yedi yerel ve yedi küresel 3PL firmasının üst düzey yöneticileri ile bir anket çalışması yapılmıştır. Kapsamlı bir literatür taramasına dayanan anket, katılımcılardan içsel (kurumsal hedefler) ve dışsal (müşteri algısı) alanlardaki ana ve alt kriterleri önceliklendirmelerini istemiştir. Yanıtlar Analitik Hiyerarşi Süreci (AHP) yöntemi ile analiz edilmiş ve bunun sonucunda, hem yerel hem küresel hizmet sağlayıcıların ortak bakış açılarını yansıtan içsel ve dışsal KPI önceliklendirme modelleri oluşturularak karşılaştırmalı analize imkan sağlamıştır. Bulgular, küresel 3PL'lerin sistematik olarak Çevresel, Sosyal ve Yönetişim (ESG) uyumunu önceliklendirdiğini, yerel firmaların ise finansal istikrar ve maliyet optimizasyonuna odaklandığını ortaya koymaktadır. Bu farklılıklar, büyük ölçüde yönetsel tercihlerden ziyade yapısal koşullardan kaynaklanmaktadır. Genel olarak çalışma, özellikle ESG önceliklendirmesini içeren geniş kapsamlı KPI yönetimi uygulamalarının, firma düzeyinde dayanıklılığı güçlendireceğini ve Türkiye'nin lojistik yeterliliğini artırarak ulusal ekonomik büyümeye katkı sağlayacağını ortaya koymaktadır.