Ergene nehri havzasının radyoktivite düzeyinin belirlenmesi

Çevredeki radyasyon doğal ve yapay kaynaklara sahiptir. 226Ra, 232Th, 40K gibi doğal ve 137Cs gibi yapay radyoaktif elementler toprakta ve sedimentte değişik konsantrasyonlarda bulunur. Bu tez çalışmasında Ergene Nehri ve Havzası'ndan alınan sediment ve toprak örneklerindeki radyoaktivite seviyesinin belirlenmesi hedeflenmiştir. Örneklerdeki 226Ra, 232Th, 40K 137Cs radyoaktivite konsantrasyonları gama spektrometresi kullanılarak ölçülmüştür. Toprak örneklerinde radyoaktivite konsantrasyon ortalamaları 226Ra, 232Th, 40K ve 137Cs için sırasıyla; 27.42±1.43, 35.24±0.93, 687.59±6.16 ve 2.77 ±0.32 Bq/kg, sediment örneklerinde radyoaktivite konsantrasyon ortalamaları ise 226Ra, 232Th, 40K ve 137Cs için sırasıyla; 26.06±1.09, 24.21±1.21, 632.28±5.85 ve 1.17 ±0.18 Bq/kg'dir. Çalışmada ayrıca radyum eşdeğer aktivitesi (Raeq), soğurulan doz hızı (D), yıllık etkin doz eşdeğeri (AEDE), dış tehlike indeksi, yıllık gonadal doz eşdeğeri (AGDE) ve yaşam boyu kanser riski (ELCR) hesaplanmıştır. Absorbe edilen doz oranı (D), yıllık efektif doz eşdeğeri (AEDE), Ra eşdeğeri aktivite (Raeq) ve dış tehlike endeksi (Hex) toprak için ortalama değeri sırasıyla, 62.6 nGy h− 1, 76.8 μSv y-1, 130.8 Bq kg-1 ve 0.35 olarak bulunmuştur. Aynı parametreler sediment için ise sırasıyla ortalama olarak 53.0 nGy h− 1, 65.0 μSv y-1, 109.4 Bq kg-1 ve 0.30 olarak bulunmuştur.