Farklı yüksekliklerden toplanan adaçayı (Salvia tomentosa Mill) bitkisinde ontogenetik varyabilitenin belirlenmesi

Antalya-Akseki bölgesi doğal florasında bulunan Salvia tomentosa Mill'de ontogenetik varyabilite ve rakımın etkisini belirlemek amacıyla yürütülen bu çalışmada, çiçeklenme öncesi ve tam çiçeklenme döneminde, 800-900 m, 900-1000 m, 1000-1100 m, 1100-1200 m, 1200-1300 m ve 1300-1400 m rakımlarından bitki örnekleri hasat edilmiştir. Araştırmada bitki boyu, taze herba verimi, drog herba verimi, uçucu yağ oranı ve uçucu yağ bileşenleri incelenmiştir. Rakımlar arasında taze herba verimi değerleri arasında istatistiksel olarak önemli farklılıklar belirlenmiştir. Drog herba verim ile hasat dönemleri arasında istatistiksel bir farklılık saptanmamıştır. Uçucu yağ oranı üzerine rakım, hasat dönemleri ve rakım x hasat dönemleri interaksiyonun etkisi istatistiksel olarak önemli bulunmamıştır. Salvia tomentosa Mill. ucucu yağında tespit edilen bileşenlerden %1 miktarını aşan 17 adet bileşen istatistiki olarak değerlendirilmeye alınmıştır. Çiçeklenme öncesi ve çiçeklenme döneminde Salvia tomentosa Mill. uçucu yağında en yüksek ortalama değere sahip ana bileşenler α-pinene, endo-borneol, 1,8 cineole, caryophyllene oxide, camphor, α humulene, bornyl acetate, β-pinene olarak tespit edilmiştir. Bu çalışma kapsamında, rakımlara bağlı olarak uçucu yağ oranı ve bileşenlerinin oranının değiştiği belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Adaçayı, Ontogenetik Varyabilite, Rakım, Uçucu yağ.