Fe-B bazlı camsı metal alaşımlarının üretimi ve özelliklerinin incelenmesi

Bu yüksek lisans çalışmasında Fe-B bazlı yumuşak manyetik özelliklere sahip camsı metal alaşımlar Fe38Co38Mo8Cu1B15 (Fe38) ve Fe42Co42Cu1B15 (Fe42) olmak üzere iki farklı bileşime sahip olarak düzlemsel akış döküm tekniği kullanılarak şerit formunda üretilmiştir. Uydu takip sistemlerinde sensör malzemesi olarak kullanılan bu alaşımların uzayın zorlu koşullarındaki performansını tespit etmek amacıyla proton ışınlaması uygulanmıştır. Daha sonra proton ışınlamasının şeritler üzerindeki yapısal, manyetik ve sensör performansı üzerindeki etkisi 15-30-60 kRad'a kadar ışınlama dozlarıyla incelenmiştir. Alaşımların yapısal incelemesi X-ışını kırınım desenleri ve SEM analizleri ile gerçekleştirilmiştir. Yüzey ve toplu manyetik özellikleri araştırmak için sırasıyla bir manyetik kuvvet mikroskobu ve titreşimli numune manyetometresi kullanılmıştır. Fe38 alaşımının amorf yapısı ışınlamayla değişmezken, Fe42 alaşımında muhtemelen şeridin yerel ısınmasından dolayı bir dereceye kadar kristalleşme gözlemlenmiştir. Işınlama sonrası MFM görüntülerinde Fe38 alaşımında manyetik alanların oluşumu açıkça görülmüştür. Fe42 alaşımında ise aşırı alan büyümesi nedeniyle bu oluşum görülmemiştir. Işınlama dozunun artmasıyla birlikte her iki alaşım için de sensörlerin transfer fonksiyonlarında azalma görülürken, gürültüde ciddi oranda artış tespit edilmiştir.