Fen bilimleri dersi öğretmenlerinin ve fen bilimleri dersini alan kaynaştırma öğrencilerinin kaynaştırma eğitimi uygulamaları sürecine ilişkin görüş ve önerileri

Bu araştırma, Fen Bilimleri dersi öğretmenlerinin ve Fen Bilimleri dersini alan özel gereksinimli öğrencilerin kaynaştırma uygulamaları sürecindeki görüş ve önerilerinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden özel durum yöntemi kullanılmıştır. Bu çalışmaya 2012-2013 Eğitim-Öğretim yılında Giresun il ve ilçelerindeki ortaokullarda görev yapan ve kaynaştırma öğrencisi bulunan toplam 28 Fen Bilimleri öğretmeni ve 2 görme engelli, 2 ortopedik engelli, 3 zihin engelli olmak üzere toplam 7 özel gereksinimli öğrenci katılmıştır. Çalışma grubu, amaçlı örneklem yöntemi ile seçilmiştir. Öğretmenleri belirlerken en az bir kaynaştırma öğrencisi olmasına dikkat edilmiş, öğrencileri belirlerken ise kaynaştırma öğrencisi olup olmadığına bakılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak açık uçlu sorulardan oluşan öğretmen ve öğrenci anket formları kullanılmıştır. Araştırmada kullanılan anket formları, araştırmacı tarafından hazırlanmış, uzman görüşleri doğrultusunda gerekli düzenlemeler yapılmış ve anket sorularına son şekli verilmiştir. Anket formları 2 bölümden oluşmaktadır. Birinci bölüm demografik bilgilerden, ikinci bölüm ise kaynaştırma uygulamaları sürecine ilişkin görüş ve önerileri belirlemeye yönelik öğretmenler için toplam 27, öğrenciler için ise toplam 7 adet açık uçlu sorudan oluşmaktadır. Ayrıca anket formunda değişik görüş ve önerilere sahip öğretmenlerin ve öğrencilerin düşüncelerini ekleyebileceği kısım da mevcuttur. Araştırmanın verileri, araştırmacının kendisi tarafından e-Posta ve yüz yüze görüşme ile toplanılmıştır. Anket formlarından elde edilen veriler içerik analizi ile kodlama yapılara temalar ve kategoriler belirlenmiştir. Araştırmanın sonucunda Fen Bilimleri dersi öğretmenleri bilgi, fiziksel altyapı, materyal ve uzman desteği eksikliği sorunlarını belirtmişlerdir. Ayrıca RAM işlevinin yetersiz olduğunu, okul yönetimi-öğretmenler-veli dahil olmak üzere süreçte yer alan bireylerle işbirliğinin tam olarak gerçekleşmediğini söylemişlerdir. Bunun yanı sıra müfredat yoğunluğundan dolayı zaman problemi yaşadıklarını, verilen hizmet içi kursların verimli ve uygulamaya dönük olmadığını belirtmişlerdir. Diğer bir yandan ise öğrenciler bulundukları sınıfın fiziki altyapısının yetersiz olduğunu söylemişlerdir. Ayrıca etkinliklere tam anlamı ile katılamadıklarını ve öğretmen ilgisinin yetersiz olduğunu ifade etmişlerdir Bunun yanı sıra okul kitaplarının ve okulda yapılan deneme sınavları ile liseye geçme aşamasında uygulanan merkezi sınavların kendilerine uygun olmadığını söylemişlerdir. Bunlara ek olarak arkadaşları tarafından rahatsız edilme gibi sorunlar yaşadıklarını ortaya koymuşlardır. Öğretmen ve öğrenciler belirttikleri görüşler karşısında bazı önerilerde bulunmuşlardır. Öğretmenlerin önerilerine baktığımızda kendilerinin hizmet içi eğitim kursları ile bilgilendirilmeleri, BEP hazırlanmasında yardımcı rehber öğretmenin bulunması ya da okullarda bu birimlerin oluşturulması, yardımcı uzman desteği sağlanması ve destek sınıfı açılması gibi önerilerde bulundukları görülmüştür. Ayrıca uygulamaya dönük çalışmaların olması, kaynaştırma uygulamaları sürecinde veli ve diğer öğrencilerin de bilgilendirilmesi gerektiğini ifade etmişlerdir. Bunun yanı sıra sınıfların fiziksel koşullarının özel gereksinimli öğrenciler için uygun olarak düzenlenmesi gibi önerilerde bulunmuşlardır. Öğrencilerin önerileri ise sınıf ortamının engel türüne göre oluşturulmasını, ders anlatımı sırasında farklı yöntemlere yer verilmesini, engel türüne göre farklı araçların kullanılmasını (kabartmalı yazı tahtası gibi) ifade etmişlerdir. Ayrıca deneylerin öğretmen ile birlikte yapılması ve konuların somutlaştırılması, öğretmenin daha fazla ilgi göstermesi gibi önerilerde bulunmuşlardır.