Fen bilimleri öğretmenlerine yönelik düşünce deneyleri tutum ölçeğinin geliştirilmesi ve uygulanması

Bu çalışmada, Fen Bilimleri öğretmenlerinin düşünce deneylerine yönelik tutum ölçeği geliştirilmiş ve Fen Bilimleri öğretmenlerinin düşünce deneylerine yönelik tutumlarının cinsiyet ve mesleki kıdem değişkenine göre anlamlı bir farklılık olup olmadığını ortaya koymak amaçlanmıştır. Geliştirilen ölçek 5'li Likert tipinde bir tutum ölçeği olup, ölçek geliştirme aşamalarında sırasıyla, alan yazın taraması, madde yazımı, bilişsel röportaj ve yazılan maddeler için uzman görüşüne başvurulması adımları izlenmiştir. Bu aşamalardan sonra deneme formu oluşturulmuş ve 2022-2023 eğitim–öğretim yılında MEB'e bağlı devlet okullarında görev yapan Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) için ilk aşamada 423 öğretmen, sonrasında Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) için ise 234 öğretmen olmak üzere toplam 657 Fen Bilimleri öğretmeni ile uygulama gerçekleştirilmiştir. Ölçeğin faktör yapısını ortaya çıkarmak amacıyla SPSS 21 ve Mplus paket programlarından yararlanılmıştır. Ölçeğin faktör yapısının belirlenebilmesi için AFA, ortaya konan yapının sınanması amacıyla DFA ve ölçek maddeleri için madde analizleri yapılmıştır. Analizler sonucunda 16 maddeden oluşan tek boyutlu bir ölçek elde edilmiştir. Ölçeğin güvenirlik çalışması kapsamında iç tutarlık analizleri gerçekleştirilmiştir. Güvenirlik analizleri sonucunda AFA için ölçeğin tümüne ilişkin Cronbach'ın alfa katsayısı .92, DFA için .94 olarak hesaplanmıştır. Çalışma sonunda Fen Bilimleri öğretmenlerinin düşünce deneylerine yönelik tutumlarını belirlemeye yarayan geçerli ve güvenilir "Düşünce Deneyleri Tutum Ölçeği" ortaya konulmuştur. Bununla birlikte Fen Bilimleri öğretmenlerinin düşünce deneylerine yönelik tutumları cinsiyet ve mesleki kıdem değişkenleri yönünden karşılaştırılmış olup anlamlı fark bulunamamıştır. Geliştirilmiş olan Düşünce Deneyleri Tutum Ölçeği'nin ileride yapılacak olan çalışmalarda farklı örneklem grupları için geçerlik ve güvenirlik çalışmalarının yapılması ve Fen Bilimleri öğretmenlerinin düşünce deneylerine yönelik tutumları çeşitli değişkenler açısından incelenebileceği geniş ölçekli araştırmalar için kullanılması önerilmektedir.