Fizik öğretmenlerinin hizmet içi eğitim ihtiyaçlarına yönelik bir laboratuvar programı geliştirme ve model önerme

ÖZET Bu çalışma, fizik öğretmenlerinin laboratuar kullanımı konusundaki bilgi, beceri ve tutumlarını geliştirmeye yönelik bir hizmet içi eğitim programı geliştirmek ve fizik öğretmenlerinin mesleki gelişimlerine sürekli ve etkili çözüm getirecek bir hizmet içi eğitim (HİE) modeli önermek amacıyla planlanmıştır. Çalışmanın örneklemini, MEB tarafından Malatya Fen Lisesi'nde uygulanan "Fizik Laboratuar Araçlarını Kullanma Formatörlük Kursuna" katılan 36, Trabzon il merkezinde ve Akçaabat ilçesinde görev yapan 42 olmak üzere, toplam 78 fizik öğretmeni oluşturmuştur. Araştırmada örnek olay metodolojisi kullanılmış ve veriler mülakat, anket, gözlem, başarı testi, katılımcı günlükler ve grup tartışması yolu ile toplanmıştır. Mevcut durumda fizik öğretmenlerinin çoğunun derslerinde laboratuar yöntemini kullanmadıkları, laboratuar araç-gereçlerini tanıma, kullanma ve koruma konularında yardıma ihtiyaç duydukları, MEB tarafından bu alanda yürütülen HİE faaliyetlerinin sayıca yetersiz ve etkili olmadıkları belirlenmiştir. Buna dayanarak, fizik öğretmenlerinin laboratuar yöntemini kullanma konusundaki bilgi, beceri ve tutumlarını geliştirmeye yönelik, on gün süreli ve altmış ders saatinden oluşan bir hizmet içi eğitim programı geliştirilmiştir. Hazırlanan programın pilot ve esas uygulamaları 2001-2002 eğitim-öğretim yılında Akçaabat ilçe ve Trabzon il merkezindeki ortaöğretim kurumlarının laboratuarlarında yapılmıştır. Verilerden; uygulanan programın katılımcı fizik öğretmenlerinin laboratuar yöntemi konusundaki bilgi, beceri ve genel anlamda tutumlarını artırmada oldukça başarılı olduğu anlaşılmıştır. Kursun izleme değerlendirmesi (Follow up) öğretmenlerin dördü ile bir dönem sonra yapılmış, katılımcıların HİE programındaki etkinliklerle ilgili beklenen davranışları gerçekleştirmede % 83 oranında başarılı oldukları, fakat yine de derslerinde laboratuar yönetimi kullanmaktan kaçındıkları sonucuna ulaşılmıştır. Bu çalışmada, son olarak öğretmenlere yerel olarak sürekli ve etkili hizmet içi eğitim sağlamayı amaçlayan bir model önerilmiş olup, bu modelin her yıl uygulanarak geHştkilmesinin faydalı olacağı düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Fizik Eğitimi, Hizmet İçi Eğitim Programı, Hizmet İçi Eğitim Modeli, Mesleki Gelişim VII