Hastalık ve hastalıkla ilişkili gen tahmini için makine öğrenmesi yöntemleri kullanılan genomik veri analizi
Bu tez size mi ait?
Bu kayıt toplu arşivden geldi. Sizinse profilinize bağlayın.
2024
0 görüntülenme
0 i̇ndirme
Özet (TR)
Genomik hastalıklar, DNA'daki belirli mutasyonlar veya mutasyonların kombinasyonları nedeniyle ortaya çıkar. Bu kombinasyon her hasta için farklı olabilir ve her mutasyonun etkisi hastalık için farklıdır. Bu çalışmada hastalıkların genomik nedenlerine odaklanıyoruz. İki araştırma problemini tanımladık. Birincisi, mutasyon listesi olarak temsil edilen genetik koddan hastalığı tespit etmektir. İkincisi hastalık-gen ilişkilerini tespit etmektir. Bu tezde kansere odaklandık ve üç yöntem önerdik. Bir yaklaşımda, mutasyonların listesi bir belge olarak modellendi ve mutasyonlar da belgedeki kelimeler olarak modellendi. Bu varsayıma dayanarak, bu hasta mutasyon belgeleri için temsil modelleri önerdik ve bunları hastalık tahmini için kullandık. Başka bir yaklaşım için, hastaların ve genlerin/proteinlerin düğüm olduğu ve mutasyonların kenarları tanımladığı yeni bir heterojen grafik ortamı modelledik. Soruna yönelik her iki yaklaşım da seçilen algoritmalarla önemli ölçüde daha iyi sınıflandırma performanslarıyla sonuçlandı ve bu da girdi mutasyonları için yeni tasarımlarımızın başarısını gösterdi. İki sınıflandırma çerçevesinin parametreleri analiz edildi ve bu sistemlerin her biri için hastalık tahmini için en etkili genlerin bir listesi oluşturuldu. Bu genlerin kanser literatüründe nedensel veya hedef genler olarak çalışıldığı görülmüştür. Ek olarak, etkili genlerin bu listesi, bir gen seçim algoritması olarak gen ekspresyon alanına aktarıldı ve hastalığın gerçek tahmin oranını arttırdığı görüldü. Önerilen sistemler kanser verileri üzerinde test edilmiştir ancak diğer genomik hastalıklara da kolayca uyarlanabilir.
Yazar
Nuriye Özlem Özcan Şimşek
Bu Yayına Nasıl Atıf Yapılır
Nuriye Özlem Özcan Şimşek (Doktora Tezi). Hastalık ve hastalıkla ilişkili gen tahmini için makine öğrenmesi yöntemleri kullanılan genomik veri analizi, 2024, Boğaziçi University.
Anahtar Kelimeler
Lisans
Tüm Hakları Saklıdır
Bu eser belirtilen lisans koşulları altında paylaşılmaktadır.
Boğaziçi University tezlerinden daha fazlası
- İş zekası uygulamalarında üretken yapay zekanın benimsenmesini etkileyen faktörlerin araştırılması(2025)
- Entanglement of labor and environment in an emerging nuclear power landscape: The Akkuyu NPP(2023)
- Darağacının ardında: Türkiye'de idam cezası, hukuk ve yasama performansı (1926-1990)(2025)
- Doğaya atfedilen değerler, doğayla bağ, çevre dostu davranış ve esenlik: İstanbul'daki kent parkları ziyaretçileri üzerine bir vaka çalışması(2025)
- Türkiye'de bölgesel kalkınma ajanslarının çevre yönetişimindeki rolü üzerine bir değerlendirme: Trakya Bölgesi üzerine bir vaka çalışması(2025)
- '68 hareketinden '71 kopuşuna: Türkiye'de öğrenci eylemlerinin dönüşümü(2025)
