Hemşilerin yetki ve özerklik algılarını etkileyen faktörler

Bu araştırma, hastanelerde çalışan hemşirelerin yetki ve özerklik algılarını etkileyen faktörleri incelemek amacıyla yapılmıştır. Araştırma, nicel araştırma yöntemlerinden tanımlayıcı ve yordayıcı tür kullanılarak yapılmış ve 312 hemşirenin katılımı ile yürütülmüştür. Veriler, katılımcıların tanımlayıcı ve mesleki özelliklerini içeren, "Tanımlayıcı ve Mesleki Özellikler Bilgi Formu" ve "Hemşirelik Yetki ve Özerklik Ölçeği" kullanılarak toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde betimsel istatistikler (yüzde, frekans, ortalama, standart sapma, medyan, minimum ve maksimum), t-testi, ANOVA testi, Mann Whitney U testi, Kruskal Wallis H testi, pearson korelasyonu ve çoklu doğrusal regresyon analizi kullanılmıştır. Araştırmaya katılan hemşirelerin hemşirelik yetki ve özerklik ölçeği toplam puan ortalamasının orta düzeyde (138,54±15,37) olduğu belirlenmiştir. Kadın hemşirelerin yetki ve özerklik algı düzeyleri erkek hemşirelere göre daha yüksek olduğu bulunmuştur. Eğitim durumlarına göre hemşirelerin yetki ve özerklik algı düzeyleri farklılık göstermemiş olup, mesleki tecrübe olarak yetki ve özerklik ölçeği algı düzeyleri, 1-5 yıl deneyime sahip hemşirelerin 16 yıl ve üzeri deneyimi olan hemşirelere göre daha yüksek bulunmuştur. Katılımcıların hemşirelik yetki ve özerklik ölçeği toplam puanlarındaki değişimin %12,1'i bağımsız değişkenlerin bütünü tarafından açıklanmaktadır (R^2=,121). Sonuç olarak, hemşirelerin cinsiyet (kadın), mesleki tecrübe (1-5 yıl arası), çalışılan hastane (Üniversite Hastanesi), komite üyesi olma ve yasa-yönetmelikler hakkında eğitim almış olma durumları, hemşirelik yetki ve özerklik algı düzeylerini etkileyen faktörler olarak bulunmuştur (p<,05). Anahtar Kelimeler: Hemşire, hemşirelikte yetki ve özerklik, mesleki yetki ve özerklik.