I. Dünya Savaşı'nda Gürcistan (1914-1918)

Bu tezde, I. Dünya Savaşı yıllarında (1914-1918) Gürcistan'ın durumu ve Gürcülerin yürüttükleri faaliyetler ile bu faaliyetler kapsamında Gürcülerin bağımsızlıklarını elde etme süreci incelenmeye çalışılmıştır. Çalışma üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde Gürcistan'ı ön plana çıkaran siyasî, coğrafî ve ekonomik özellikler, Gürcistan'ın Rus hâkimiyetine girme süreci ve XX. yüzyılın başlarında Gürcülerin durumu hakkında bilgi verilmiştir. İkinci bölümde I. Dünya Savaşı'nın başlangıç aşamasında devletlerin Gürcüler ile yürütmüş oldukları faaliyetler, I. Dünya Savaşı'nın ortaya çıkması ve Gürcülerin savaş karşısında tutumu, I. Dünya Savaşı'nda Rus birlikleri içinde Gürcü askerler ve 1914-1917 yılları arası Kafkas Cephesi'nde meydana gelen askeri harekâtlara yer verilmiştir. Üçüncü bölümde 1917'de Rusya'da meydana gelen ihtilaller ile bu ihtilallerin Gürcistan'a yansımaları ele alınmış; devamında Transkafkasya'da ortaya çıkan siyasî yapılar ve Gürcülerin bu yapılardaki rollerine, I. Dünya Savaş'ında Gürcülerin Osmanlı Devleti ile yapmış oldukları mütareke ve konferanslar bağlamında Gürcistan'ın bağımsızlık süreci incelenmeye çalışılmıştır. Çalışmada I. Dünya Savaş'ında Rus tarafında yer alan Gürcülerin savaş öncesi de var olan bağımsız olma düşüncelerinin, savaşın başlamasıyla güçlendiği; Rusya'nın Transkafkasya üzerindeki etkisinin azalmasının da Gürcistan'ın bağımsız bir devlet olarak ortaya çıkmasına yol açtığı tespit edilmiştir. Bu çalışma Gürcüce ve Türkçe kaynakların ve Rusça Transkafkasya ve Gürcistan dış politikası üzerine yayımlanmış arşiv belgelerinin kullanımı sonucu ortaya çıkmıştır. Gürcüce kaynaklara erişimde Gürcü Parlamento Kütüphanesi'nin açık erişiminden istifade edilmiş bu bağlamda gerek birinci el gerekse çalışmayı zenginleştirmek için kullanılan ikinci el Gürcüce kaynaklara bahsedilen elektronik ortamdan ulaşım sağlanmıştır.