İlkokul 3.ve 4. sınıf fen bilimleri ders kitaplarında yer alan etkinliklerin bilimsel süreç becerileri açısından incelenmesi

Bu çalışma ilkokul 3.ve 4.sınıf fen bilimleri ders kitaplarında [FBDK] yer alan etkinliklerin bilimsel süreç becerileri [BSB] açısından incelenmesi amacıyla yürütülmüştür. Çalışmada nitel araştırma yaklaşımlarından doküman inceleme yöntemi kullanılmıştır. Araştırmada kullanılan dokümanlar 2019-2020 eğitim-öğretim yılında kullanılan, yayıncılığı Milli Eğitim Bakanlığı [MEB] tarafından yapılan ve beş yıl süreyle ilkokul 3. ve 4.sınıflarda FBDK olarak kabul edilen ders kitaplarıdır. Çalışmanın amacı doğrultusunda ilkokul 3. ve 4. sınıf FBDK'ler dersin öğretim programında BSB başlığı altında yer alan "Gözlem", "Ölçme", "Sınıflama", "Verileri Kaydetme", "Hipotez Kurma", "Verileri Kullanma", "Model Oluşturma", "Değişkenleri Değiştirme ve Kontrol Etme" ile "Deney Yapma" kapsamında incelenmiştir. Araştırmada veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilen Bilimsel Süreç Becerileri Bulunma Durumu Tablosu [BSBBDT] ve literatürden alınarak yeniden düzenlenen Bilimsel Süreç Becerileri Rubriği [BSBR] kullanılmıştır. Elde edilen verilerin analizinde yüzde ve ortalamalar kullanılmıştır. İlkokul 3.sınıf FBDK'de yer alan etkinliklerde en fazla "Verileri Kaydetme", "Verileri Kullanma" ve "Gözlem" BSB'lerine yer verilirken en az yer verilen beceri "Hipotez Kurma" becerisi olmakla birlikte, "Değişkenleri Değiştirme ve Kontrol Etme" ile "Deney Yapma" BSB'lerine hiç yer verilmediği belirlenmiştir. İlkokul 4.sınıf FBDK' de yer alan etkinliklerde ise en fazla "Verileri Kaydetme", "Verileri Kullanma" ve "Gözlem" BSB'lerine yer verilirken en az yer verilen beceriler "Değişkenleri Değiştirme ve Kontrol Etme", "Hipotez Kurma" ile "Ölçme" BSB'lerinde olduğu belirlenmiştir. Çalışma sonucunda hem ilkokul 3 hem de 4. Sınıf FBDK' de yer alan etkinliklerde yer alan BSB'lerin dengeli şekilde dağılmadığı sonucuna varılmıştır. İlkokul 3. ve 4. sınıf FBDK'lerde yer alan etkinliklerin, BSB'leri dengeli bir şekilde içerecek şekilde güncellenmesi çalışmanın önerileri arasındadır.