Düşük beton dayanımlı binaların çivili ahşap duvarlar ile güçlendirilmesine ilişkin bir inceleme

Türkiye depremsellik açısından çok aktif bir bölgede yer almaktadır ve çeşitli bölgelerini etkilemiş birçok büyük deprem çok büyük kayıplara yol açmıştır. Düşük malzeme dayanımı ve kalitesiz işçilik le yapılmış çok sayıda bina, Türkiye'deki depremlerin yıkıcı etkilerini arttırmıştır. Özellikle 2000'lerden önce inşa edilmiş konut binalarının büyük çoğunluğunun standartların altında beton ve donatı kullanılarak yapıldığı düşünülmektedir. Ayrıca araştırmalar, Türkiye'nin en kalabalık şehirlerini içeren Marmara bölgesinde yakın gelecekte büyük bir deprem olma olasılığının yüksek olduğunu göstermektedir. Bu nedenle etkili ve uygun maliyetli bir güçlendirme yöntemine ihtiyaç kaçınılmazdır. Bu çalışmada, ahşaba dayalı bir güçlendirme yöntemi değerlendirilmiş ve bu yöntemin iki binanın sismik performansı üzerindeki etkisi irdelenmiştir. Önerilen güçlendirme yöntemi, çivilerle hazırlanmış ahşap duvarların bina çevresine montajından oluşmaktadır. İlk olarak, rijitlik ve mukavemet özelliklerini elde etmek için iki tip çivili ahşap duvar üzerinde döngüsel yanal yük deneyleri yapılmıştır. Çivilenmiş ahşap duvarlar arasındaki tek fark kullanılan çivi sayısıdır. Daha sonra, CSI Perform3D yazılımı kullanılarak burkulması önlenmiş çelik çaprazlar ile deneysel testlerin bir modeli oluşturulmuştur. Güçlendirilmemiş iki betonarme bina yapısal modelleri ile her binanın iki farklı tip çivilenmiş ahşap duvar ile güçlendirilmiş yapısal modelleri CSI Perform3D yazılımı ile oluşturulmuş ve yapısal modellerin deprem performansları birbirleriyle karşılaştırılmıştır. İrdelenen güçlendirme yöntemi ile, yapısal boyutlandırması son deprem yönetmeliğine uygun olarak yapılmış fakat malzeme dayanımı yetersiz olan ilk vaka çalışması binasının performansı biraz artırılsa da, kapsamlı bir iyileştirme sağlanmadığı sonucuna varılmıştır. İkinci vaka çalışması olarak ise yerleşim ve boyutlandırmada zaafları olduğu gibi aynı zamanda malzeme dayanımı da yetersiz olan binanın önerilen güçlendirme yöntemi ile güçlendirilmesi sonucunda binanın hasar seviyelerinde dikkate değer düşüş sağladığı gözlemlenmiştir.